Με ικανοποίηση υποδέχθηκαν οι Βρυξέλλες τα εκλογικά αποτελέσματα σε Σερβία και Βραζιλία, προσβλέποντας σε στενότερη συνεργασία και νέες διπλωματικές προοπτικές.
Η ήττα του Αλεξάνταρ Βούτσιτς στις σερβικές βουλευτικές εκλογές και η επανεκλογή του Λούλα ντα Σίλβα στην προεδρία της Βραζιλίας δημιουργούν διαφορετικές αλλά εξίσου σημαντικές προοπτικές για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Στην πρώτη περίπτωση, οι ευρωπαϊκοί θεσμοί προσδοκούν επανεκκίνηση της ενταξιακής διαδικασίας, ενώ στη δεύτερη επιδιώκουν να εμβαθύνουν την οικονομική και στρατηγική συνεργασία με τη μεγαλύτερη χώρα της Λατινικής Αμερικής.
Σερβία: Η «Φοιτητική Λίστα» και η ευρωπαϊκή προοπτική
Η εκλογική ανατροπή της 25ης Οκτωβρίου, ύστερα από χρόνια πολιτικής κυριαρχίας του Βούτσιτς, δημιουργεί νέα δεδομένα για τη Σερβία, της οποίας η πορεία προς την ευρωπαϊκή ένταξη παραμένει ουσιαστικά στάσιμη, παρά το καθεστώς της υποψήφιας χώρας.
Η «Φοιτητική Λίστα», που αναδείχθηκε νικήτρια, αναμένεται να εξασφαλίσει έως και 140 από τις 250 έδρες του κοινοβουλίου. Αν και δεν ανέδειξε την ένταξη στην ΕΕ σε κεντρικό στόχο της προεκλογικής της εκστρατείας, δεσμεύτηκε για την καταπολέμηση της διαφθοράς, την αποκατάσταση του κράτους δικαίου και την ενίσχυση των δημοκρατικών θεσμών.
Οι συγκεκριμένες προτεραιότητες συμπίπτουν με βασικές απαιτήσεις που διατυπώνουν εδώ και χρόνια οι Βρυξέλλες προς το Βελιγράδι.
Σε κοινή δήλωσή τους, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, συνεχάρησαν τη «Φοιτητική Λίστα», εκφράζοντας την ετοιμότητα της ΕΕ να στηρίξει μεταρρυθμίσεις για την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης, την ανεξαρτησία των θεσμών και την αντιμετώπιση της διαφθοράς.
«Ένα νέο κεφάλαιο μπορεί να αρχίσει για τη Σερβία. Η πόρτα της ΕΕ είναι ανοιχτή», δήλωσε η επίτροπος Διεύρυνσης, Μάρτα Κος, στέλνοντας μήνυμα στήριξης στη νέα πολιτική πλειοψηφία.
Τα εμπόδια στις σχέσεις με Ρωσία και Κόσοβο
Παρά το θετικό κλίμα, η αλλαγή των πολιτικών συσχετισμών στο Βελιγράδι δεν συνεπάγεται αυτομάτως επιτάχυνση των ενταξιακών διαπραγματεύσεων.
Η νέα ηγεσία θα κληθεί να αποσαφηνίσει τη θέση της απέναντι στη Ρωσία, τον βαθμό ευθυγράμμισής της με την κοινή εξωτερική πολιτική της ΕΕ και, κυρίως, τη στάση της απέναντι στην εξομάλυνση των σχέσεων με το Κόσοβο.
Πρόκειται για ζητήματα στα οποία το φοιτητικό κίνημα απέφυγε να αναλάβει σαφείς δεσμεύσεις κατά την προεκλογική περίοδο, δίνοντας προτεραιότητα στις εσωτερικές μεταρρυθμίσεις.
Η ήττα του Βούτσιτς αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία εξαιτίας των στενών σχέσεων που διατηρούσε με τη Μόσχα και της άρνησής του να ευθυγραμμιστεί με τις ευρωπαϊκές κυρώσεις κατά της Ρωσίας.
Ωστόσο, οι ευρωπαϊκοί θεσμοί αναγνωρίζουν ότι η αποχώρησή του από την κυβερνητική εξουσία δεν εγγυάται αλλαγή εξωτερικού προσανατολισμού. Η στάση της νέας πλειοψηφίας στα συγκεκριμένα ζητήματα θα αποτελέσει καθοριστικό παράγοντα για την περαιτέρω προσέγγιση με τις Βρυξέλλες.
Βραζιλία: Η επανεκλογή Λούλα και η συμφωνία Mercosur
Στη Βραζιλία, ο Λούλα ντα Σίλβα εξασφάλισε την επανεκλογή του με 51,8% των ψήφων, επικρατώντας του Φλάβιο Μπολσονάρου, ο οποίος αμφισβήτησε το αποτέλεσμα.
Η νίκη του Βραζιλιάνου προέδρου διασφαλίζει τη συνέχεια των σχέσεων με την Ευρωπαϊκή