Διπλωματική αντιπαράθεση Παρισιού και Μόσχας για την παρουσία Γάλλων στρατιωτικών στην Ουκρανία, με τη γαλλική κυβέρνηση να αποκλείει οποιαδήποτε συμμετοχή σε μάχες.
Την κατηγορηματική αντίδραση της Γαλλίας προκάλεσαν οι δηλώσεις του Ρώσου υπουργού Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ, ο οποίος χαρακτήρισε την παρουσία Γάλλων στρατιωτικών στην Ουκρανία άμεση συμμετοχή στον πόλεμο. Η Γαλλίδα υφυπουργός Ενόπλων Δυνάμεων Αλίς Ρουφό απέρριψε την κατηγορία ως «παράλογη», διευκρινίζοντας ότι το γαλλικό προσωπικό αναλαμβάνει αποκλειστικά αποστολές εκπαίδευσης και συντήρησης στρατιωτικού εξοπλισμού.
Η αντιπαράθεση ξέσπασε μετά την αποκάλυψη, τη Δευτέρα 16 Νοεμβρίου, ότι μικρές ομάδες Γάλλων στρατιωτικών βρίσκονται στο ουκρανικό έδαφος, στο πλαίσιο της υποστήριξης που παρέχει το Παρίσι στο Κίεβο.
Από τη Μανίλα των Φιλιππίνων, όπου πραγματοποιείται η σύνοδος της Ένωσης Χωρών της Νοτιοανατολικής Ασίας (ASEAN), ο Λαβρόφ προειδοποίησε ότι η συγκεκριμένη παρουσία υπερβαίνει τα όρια της στρατιωτικής βοήθειας.
«Δεν πρόκειται πλέον για υποστήριξη στην Ουκρανία, αλλά για άμεση συμμετοχή στον πόλεμο», δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου.
Τι απαντά το Παρίσι για τους Γάλλους στρατιωτικούς
Η Αλίς Ρουφό, απαντώντας στις ρωσικές αιτιάσεις, υπογράμμισε ότι οι αποστολές πραγματοποιούνται χωρίς οποιαδήποτε πρόθεση εμπλοκής σε πολεμικές επιχειρήσεις.
«Υπάρχει πλήρης απουσία οποιασδήποτε πρόθεσης για εμπλοκή σε μάχη, σε αντίθεση με όσα είπε σήμερα το πρωί ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών περί άμεσης συμμετοχής στον πόλεμο, κάτι που είναι παράλογο», ανέφερε.
Η Γαλλίδα υφυπουργός επιβεβαίωσε ότι στην Ουκρανία λειτουργεί συντονιστική δομή, η οποία συνεργάζεται στενά με την επίσημη γαλλική στρατιωτική αντιπροσωπεία.
Μέσω αυτής οργανώνονται στοχευμένες εκπαιδεύσεις Ουκρανών στρατιωτικών και εργασίες συντήρησης οπλικών συστημάτων που έχει παραχωρήσει η Γαλλία.
Όπως διευκρίνισε, ο αριθμός των Γάλλων στρατιωτικών είναι εξαιρετικά περιορισμένος, οι αποστολές έχουν περιστασιακό και συγκεκριμένο χαρακτήρα, ενώ πραγματοποιούνται σε μεγάλη απόσταση από τη γραμμή του μετώπου.
Με βάση αυτά τα χαρακτηριστικά, η γαλλική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η δραστηριότητα δεν συνιστά ένοπλη στρατιωτική επέμβαση ούτε άμεση συμμετοχή στη σύγκρουση.
Το άρθρο 35 του Συντάγματος και οι αντιδράσεις
Η αποκάλυψη της παρουσίας Γάλλων στρατιωτικών προκάλεσε ερωτήματα και στο εσωτερικό της Γαλλίας, κυρίως σχετικά με την ενημέρωση του Κοινοβουλίου.
Η Ρουφό επικαλέστηκε το άρθρο 35 του γαλλικού Συντάγματος, το οποίο ρυθμίζει τον κοινοβουλευτικό έλεγχο των στρατιωτικών επιχειρήσεων στο εξωτερικό.
Σύμφωνα με την ερμηνεία που παρουσίασε, η συγκεκριμένη δραστηριότητα δεν εμπίπτει στην έννοια της στρατιωτικής επέμβασης, καθώς δεν προβλέπει συμμετοχή σε μάχες και περιορίζεται σε τεχνική και εκπαιδευτική υποστήριξη.
Ωστόσο, η απουσία προηγούμενης ενημέρωσης προκάλεσε αντιδράσεις στη Γαλλική Γερουσία. Ο Σεντρίκ Περέν, πρόεδρος της αρμόδιας επιτροπής για την άμυνα και τις εξωτερικές υποθέσεις, ζήτησε να ενημερωθούν οι κοινοβουλευτικοί εκπρόσωποι για τους στόχους, τη διάρκεια και τα μέσα της αποστολής.
Ο ίδιος διευκρίνισε ότι δεν θεωρεί κατ' ανάγκην τη συγκεκριμένη δραστηριότητα στρατιωτική επέμβαση κατά την έννοια του άρθρου 35, υποστήριξε όμως ότι η κυβέρνηση οφείλει να παράσχει τις αναγκαίες πληροφορίες.
Σφοδρή αντιπαράθεση Ρουφό – Μελανσόν
Η διαμάχη πήρε και εσωτερικές πολιτικές διαστάσεις όταν ο ηγέτης της Ανυπότακτης Γαλλίας (LFI), Ζαν-Λυκ Μελανσόν, αναφέρθηκε μέσω της πλατφόρμας Χ στις προειδοποιήσεις της Μόσχας.
Ο Μελανσόν υποστήριξε ότι η Γαλλία δεν πρέπει «σε καμία περίπτωση» να καταστεί χώρα που συμμετέχει ως εμπόλεμο μέρος στη σύγκρουση, επαναφέροντας παράλληλα το αίτημα της κοινοβουλευτικής του ομάδας για ενημέρωση της Εθνοσυνέλευσης σχετικά με την αποστολή.
Η απάντηση της Αλίς Ρουφό ήταν ιδιαίτερα αιχμηρή.
«Όχι, δεν είμαστε συμπολεμιστές στην Ουκρανία. Μόνο ο Λαβρόφ, η προπαγάνδα του Κρεμλίνου και εσείς το λέτε», έγραψε στο Χ, κατηγορώντας τον επικεφαλής της γαλλικής ριζοσπαστικής Αριστεράς ότι αναπαράγει τη ρωσική επιχειρηματολογία.
Η αντιπαράθεση αναδεικνύει την πολιτική και διπλωματική ευαισθησία γύρω από τη στρατιωτική παρουσία ευρωπαϊκών χωρών στην Ουκρανία, ακόμη και όταν αυτή περιορίζεται, σύμφωνα με τις κυβερνήσεις τους, σε μη μάχιμες αποστολές υποστήριξης.
Το Παρίσι επιμένει ότι η εκπαίδευση Ουκρανών στρατιωτικών και η συντήρηση εξοπλισμού αποτελούν μέρος της βοήθειας προς μια χώρα που αμύνεται απέναντι στη ρωσική εισβολή, απορρίπτοντας την προσπάθεια της Μόσχας να χαρακτηρίσει αυτές τις δραστηριότητες άμεση πολεμική εμπλοκή.