Σε Παίδων «Αγία Σοφία» και «Αγλαΐα Κυριακού» βρίσκονται, κατόπιν εισαγγελικής εντολής, 56 ανήλικοι καθώς, σύμφωνα με την ΠΟΕΔΗΝ, δεν υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις.
Η επιτακτική ανάγκη για ριζική αντιμετώπιση του θλιβερού φαινομένου των «παρκαρισμένων παιδιών» σε νοσοκομεία και αστυνομικά τμήματα, κατόπιν εισαγγελικής παραγγελίας και λόγω έλλειψης κατάλληλων δομών φιλοξενίας, επανέρχεται στο προσκήνιο, μετά και τις καταγγελίες της ΠΟΕΔΗΝ ότι 56 κακοποιημένα παιδιά φιλοξενούνται σε Παίδων «Αγία Σοφία» και «Αγλαΐα Κυριακού».
Η προβληματική και ανεπαρκής λειτουργία του συστήματος προστασίας αποδεικνύεται άλλη μια φορά στην πράξη, με την πρόσφατη υπόθεση 15χρονης ανήλικης που βρέθηκε σε κρατητήριο της ΓΑΔΑ υπό καθεστώς «Προστατευτικής Φύλαξης» κατόπιν εισαγγελικής παραγγελίας, καθώς δεν κατέστη εφικτό να βρεθεί κατάλληλη δομή φιλοξενίας, με αποτέλεσμα τελικά να μεταφερθεί στο νοσοκομείο Παίδων.
Οπως κατήγγειλε ο πρόεδρος της ΠΟΕΔΗΝ, Μιχάλης Γιαννάκος, «τα παρκαρισμένα παιδιά αποτελούν όνειδος για το κράτος πρόνοιας» καθώς η κατάσταση είμαι μη διαχειρίσιμη.
Πρόκειται για ανήλικους που, ενώ έχουν ολοκληρώσει τις απαραίτητες ιατρικές εξετάσεις και δεν χρήζουν νοσηλείας, παραμένουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα σε νοσοκομειακούς θαλάμους, καθώς δεν βρίσκεται κατάλληλη προνοιακή δομή, με αποτέλεσμα –όπως αναφέρεται από την ΠΟΕΔΗΝ– η παραμονής τους εκεί να επιβαρύνει τόσο την καθημερινότητα των ίδιων των παιδιών όσο και τη λειτουργία των δύο νοσοκομείων.
«Το κράτος τα κακοποιεί δεύτερη φορά, αναγκάζοντας τα να ζουν σε έναν θάλαμο νοσοκομείου ενώ δεν είναι άρρωστα», υπογραμμίζει ο κ. Γιαννάκος. Οπως επισημαίνει η ΠΟΕΔΗΝ, η παρατεταμένη παραμονή τους σε νοσοκομεία μπορεί να επιβαρύνει περαιτέρω την ψυχοκοινωνική τους κατάσταση, να εντείνει την επιθετικότητα και να δυσχεράνει την ομαλή συνύπαρξή τους με τα παιδιά που νοσηλεύονται για σοβαρά προβλήματα υγείας, καθώς τα παιδιά αυτά, πολλά από τα οποία έχουν ήδη βιώσει κακοποίηση και σοβαρές οικογενειακές δυσκολίες, παραμένουν σε ένα περιβάλλον χωρίς να είναι ασθενείς, ενώ δεν μπορούν να συνεχίσουν σχολείο, φροντιστήρια, εξωσχολικές δραστηριότητες ή να συμμετάσχουν σε προγράμματα κοινωνικής επανένταξης.
Μάλιστα, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΠΟΕΔΗΝ, καταγράφονται περιστατικά φθορών, κλοπών και απομακρύνσεων παιδιών από τους χώρους των νοσοκομείων, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις χρειάστηκε η παρέμβαση της αστυνομίας για την επιστροφή τους.
«Σπάνε τζαμαρίες, κλέβουν, φεύγουν κορίτσια και πηγαίνουν σε κακόφημες συνοικίες και τα επιστρέφει πίσω η αστυνομία», τονίζει ο κ. Γιαννακός.
Σαφές νομικό πλαίσιο
Τον δρόμο που πρέπει να ακολουθήσουν οι εισαγγελικές αρχές τον καθορίζουν ρητά, μια σειρά νόμων και σχετικών Κωδίκων. Συγκεκριμένα:
-Νόμος 4538/2018 (Αναδοχή και Υιοθεσία). Θεσπίζει την προτεραιότητα της αναδοχής (συγγενικής, εξωοικογενειακής ή επαγγελματικής) έναντι της ιδρυματικής φροντίδας. Δημιουργεί τα Εθνικά Μητρώα Ανηλίκων και Υποψήφιων Αναδόχων Γονέων υπό την εποπτεία του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ε.Κ.Κ.Α.).
-Νόμος 4837/2021 (Πρόληψη Κακοποίησης). Καθιστά υποχρεωτικό τον ορισμό Υπευθύνου Προστασίας Ανηλίκων σε κάθε δομή φιλοξενίας και φορέα παιδικής προστασίας. Επιπλέον, απαιτεί αυστηρό έλεγχο ποινικού μητρώου για όλο το προσωπικό που έρχεται σε επαφή με παιδιά.
-ΥΑ 40494/2022 (ΦΕΚ Β΄ 2302/2022). Καθορίζει τις αυστηρές προδιαγραφές ίδρυσης και λειτουργίας των Μονάδων Παιδικής Προστασίας και Φροντίδας (ΜοΠΠ). Περιορίζει τη δυναμικότητα στα 4 έως 20 παιδιά ανά μονάδα και επιβάλλει την υποχρεωτική παρουσία κοινωνικού λειτουργού και ψυχολόγου πλήρους απασχόλησης.
Σε ό,τι αφορά τη διαδικασία Απομάκρυνσης και Φιλοξενίας χρειάζονται:
-Εισαγγελική Παραγγελία. Ο αρμόδιος εισαγγελέας εκδίδει κατεπείγουσα παραγγελία για την απομάκρυνση του παιδιού από το σπίτι, εφόσον κρίνει ότι κινδυνεύει η σωματική ή ψυχική υγεία του.
-Προσωρινή Φιλοξενία (Εκτακτη Φροντίδα). Μέχρι να ολοκληρωθεί η κοινωνική έρευνα, το παιδί μεταφέρεται προσωρινά σε νοσοκομείο (για ιατρικό έλεγχο και ασφάλεια), σε δομή βραχείας φιλοξενίας ή σε ανάδοχη οικογένεια έκτακτης ανάγκης.
- Κοινωνική Ερευνα και Σχέδιο Φροντίδας. Οι κοινωνικές υπηρεσίες διερευνούν το οικογενειακό περιβάλλον και συντάσσουν Ατομικό Σχέδιο Οικογενειακής Αποκατάστασης (ΑΣΟΑ). Το δικαστήριο αποφασίζει αν το παιδί θα επιστρέψει με εποπτεία στην οικογένειά του, αν θα τοποθετηθεί σε μακροχρόνια αναδοχή ή αν θα παραμείνει σε ΜοΠΠ.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, έχει μειωθεί αισθητά ο αριθμός των ανηλίκων που φιλοξενούνται, αλλά το πρόβλημα είναι ότι έχουν μειωθεί οι θέσεις στις δομές, που σε συνδυασμό με την έλλειψη επαρκών εναλλακτικών προνοιακών μονάδων δεκάδες παιδιά παραμένουν «εγκλωβισμένα» στα αδιέξοδα του κρατικού μηχανισμού.
