Στα όρια της αντοχής τους βρίσκονται χιλιάδες αγρότες και κτηνοτρόφοι σε ολόκληρη τη χώρα λόγω των καθυστερήσεων στην καταβολή των ενισχύσεων που δικαιούνται, ενώ πολλοί συνδικαλιστές πιέζονται από τη βάση για κινητοποιήσεις.

Κρίσιμη θεωρείται η 30ή Νοεμβρίου, καθώς οι παραγωγοί προειδοποιούν ότι, εάν δεν δουν τα χρήματα στους λογαριασμούς τους, τα Χριστούγεννα ίσως τους βρουν στα μπλόκα. Η αγωνία τους μάλιστα συνοδεύεται από έντονη αμφισβήτηση για την ικανότητα της ΑΑΔΕ να διαχειριστεί αποτελεσματικά το ιδιαίτερα σύνθετο σύστημα των επιδοτήσεων.

Εκκρεμείς δηλώσεις

Το κλίμα στις αγροτικές περιοχές είναι βαρύ, με τους παραγωγούς να διαμαρτύρονται για τις συνεχείς παρατάσεις στις δηλώσεις ΟΣΔΕ, την αβεβαιότητα γύρω από τις πληρωμές και τις διοικητικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν. Το βασικό παράπονο είναι ότι καλούνται να ανταποκριθούν στις οικονομικές υποχρεώσεις τους με συγκεκριμένες ημερομηνίες, την ώρα που οι κρατικοί μηχανισμοί εμφανίζονται να χρειάζονται διαρκώς περισσότερο χρόνο για να ολοκληρώσουν τις διαδικασίες.

Ταυτόχρονα, διατυπώνεται η άποψη ότι η φορολογική διοίκηση, παρά την εμπειρία της στους ελέγχους και στις ηλεκτρονικές διασταυρώσεις, δεν διαθέτει ακόμη την απαιτούμενη εξοικείωση με τις ιδιαιτερότητες της αγροτικής παραγωγής, των βοσκοτόπων, των καλλιεργειών και των κοινοτικών ενισχύσεων.

Οι διαμαρτυρίες δεν αφορούν την ανάγκη ελέγχων, την οποία αναγνωρίζουν μετά τις αποκαλύψεις για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, αλλά τον τρόπο και τον χρόνο εφαρμογής τους. Οπως επισημαίνεται από αγροτικούς κύκλους, η προσπάθεια εξυγίανσης ενός προβληματικού συστήματος δεν μπορεί να μετατρέπεται σε οικονομική δοκιμασία για όσους καλλιεργούν, παράγουν και δικαιούνται νόμιμα τις επιδοτήσεις τους.

Ενδεικτική της κατάστασης είναι ότι μέχρι τις 10 Νοεμβρίου είχαν οριστικοποιηθεί λιγότερες από 350.000 αιτήσεις ΟΣΔΕ, με περίπου 260.000 να παραμένουν σε εκκρεμότητα. Η νέα παράταση έως τις 17 Νοεμβρίου μπορεί να δίνει πρόσθετο χρόνο στους δικαιούχους, ταυτόχρονα όμως ενισχύει την ανησυχία για το κατά πόσο θα καταστεί εφικτή η ολοκλήρωση των ελέγχων και η καταβολή των χρημάτων μέχρι το τέλος του μήνα. Από την πλευρά της, η ΑΑΔΕ διαβεβαιώνει ότι ο προγραμματισμός των πληρωμών δεν επηρεάζεται.

Την ίδια ώρα, η σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες προκαλεί πρόσθετη δυσαρέσκεια. Στη Γαλλία, ήδη από τα μέσα Οκτωβρίου, είχαν καταβληθεί προκαταβολές αγροτικών ενισχύσεων που ξεπερνούσαν τα 5 δισ. ευρώ σε περισσότερες από 261.000 αγροτικές εκμεταλλεύσεις. Στην Ελλάδα, αντιθέτως, η πρώτη πληρωμή της βασικής ενίσχυσης στα τέλη Οκτωβρίου περιορίστηκε σε 7,8 εκατ. ευρώ για 19.819 δικαιούχους. Παρότι τα μεγέθη των δύο χωρών δεν είναι άμεσα συγκρίσιμα, η διαφορά στον χρόνο καταβολής των προκαταβολών αποτελεί βασικό επιχείρημα των διαμαρτυρόμενων παραγωγών.

Ελλειψη ρευστότητας

Στο μεταξύ, η έλλειψη ρευστότητας γίνεται ολοένα πιο αισθητή. Καύσιμα, ηλεκτρικό ρεύμα, λιπάσματα, ζωοτροφές και εργατικά επιβαρύνουν τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς, ενώ οι χαμηλές τιμές παραγωγού σε αρκετά αγροτικά προϊόντα περιορίζουν τα περιθώρια οικονομικής ανάσας. Για πολλούς αγρότες οι ενισχύσεις δεν αποτελούν συμπληρωματικό εισόδημα, αλλά αναγκαίο κεφάλαιο για τη συνέχιση της παραγωγικής τους δραστηριότητας.

Στην περιφέρεια οι συζητήσεις για νέα μπλόκα έχουν ήδη ανοίξει, με τους παραγωγούς να προειδοποιούν ότι δεν πρόκειται να αποδεχθούν νέες καθυστερήσεις χωρίς αντιδράσεις. Η προοπτική να περάσουν τις γιορτές με τα τρακτέρ στους δρόμους επανέρχεται, καθώς η δυσαρέσκεια για τις επιδοτήσεις προστίθεται στα χρόνια προβλήματα του πρωτογενούς τομέα. Ετσι πλέον, το ζητούμενο για τους αγρότες-παραγωγούς δεν είναι μόνο να πραγματοποιηθεί η πληρωμή, αλλά να διαπιστωθεί πόσοι πραγματικοί δικαιούχοι θα λάβουν τις ενισχύσεις τους και πόσοι θα παραμείνουν εγκλωβισμένοι σε διοικητικές εκκρεμότητες.