Στην ανάγκη συμμετοχής της Ευρώπης στις διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία και στην οικονομική ανθεκτικότητα αναφέρθηκε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, προσερχόμενος στη Σύνοδο της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Κοινότητας στο Δουβλίνο.

Αναφερόμενος στον πόλεμο στην Ουκρανία, ο πρωθυπουργός σημείωσε: «Ακόμη θυμάμαι την πρώτη Σύνοδο που έλαβε χώρα στην Πράγα, μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία. Τεσσεράμισι χρόνια μετά, εξακολουθούμε να είμαστε αντιμέτωποι με μια ανοιχτή σύγκρουση στην καρδιά της ευρωπαϊκής ηπείρου».

Σχετικά με την πρόοδο των συζητήσεων για τον τερματισμό του πολέμου, ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε: «Θέλω να είμαι σαφής, και νομίζω ότι αυτό απηχεί την άποψη όλων των μελών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Δεν μπορεί να υπάρξει καμία συζήτηση σχετικά με μια μακρόχρονη ειρήνη στην Ουκρανία και σίγουρα δεν μπορεί να υπάρξει συζήτηση για τη μελλοντική αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης χωρίς την παρουσία της Ευρώπης στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων».

Παράλληλα, επισήμανε ότι οι σχετικές συζητήσεις θα συνεχιστούν, τονίζοντας την ανάγκη παρουσίας των ευρωπαϊκών θεσμών. «Αύριο θα συζητήσουμε περαιτέρω τα ζητήματα αυτά. Η άποψή μου είναι ότι οι ευρωπαϊκοί θεσμοί πρέπει να είναι παρόντες και μπορούν να συμπληρωθούν από άλλες χώρες».

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ανάγκη επίτευξης κατάπαυσης του πυρός, εκφράζοντας παράλληλα την ανησυχία του για τις εξελίξεις στη Μαύρη Θάλασσα. «Ως πρώτο βήμα πρέπει να επικεντρωθούμε σε μια κατάπαυση του πυρός. Ανησυχώ ιδιαιτέρως με όσα συμβαίνουν στη Μαύρη Θάλασσα, καθώς έχω ήδη αναφερθεί στο Συμβούλιο Ασφαλείας στην ανάγκη μιας παγκόσμιας κατάπαυσης του πυρός σε σχέση με τις επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων».

Όπως πρόσθεσε, «αυτός είναι ένας τομέας απόλυτης προτεραιότητας για οποιαδήποτε συζήτηση θα λάβει χώρα τις επόμενες ημέρες, εβδομάδες και μήνες».

Αναφορά στη Μέση Ανατολή και την οικονομική αβεβαιότητα

Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, επισημαίνοντας τις οικονομικές επιπτώσεις της σύγκρουσης. «Βρισκόμαστε στην Ιρλανδία, στο Δουβλίνο, αρκετά μακριά από τη δική μου χώρα, την Ελλάδα, αλλά δεν πρέπει να λησμονούμε ότι υπάρχει και μια άλλη σύγκρουση, η οποία έχει προκαλέσει οικονομική αβεβαιότητα και λαμβάνει χώρα στη Μέση Ανατολή».

Συνδέοντας τις διεθνείς εξελίξεις με την οικονομική ανθεκτικότητα της Ευρώπης, σημείωσε πως «οι ευρωπαϊκές χώρες έχουν μια κοινή ανησυχία σχετικά με το πώς η ενέργειά μας θα γίνει φθηνότερη, πώς θα αναπτύξουμε τις δικές μας δυνατότητες και πώς θα αντιμετωπίσουμε τις εξαρτήσεις που υπονομεύουν όχι μόνο την ανταγωνιστικότητά μας, αλλά και τη μελλοντική μας ασφάλεια».

Ο κ. Μητσοτάκης στάθηκε ιδιαίτερα στην ανάγκη ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αυτονομίας σε στρατηγικούς τομείς. «Είτε μιλάμε για την εισαγωγή ενέργειας και την ανάγκη της Ευρώπης να παράγει τη δική της καθαρή ενέργεια, είτε μιλάμε για κρίσιμες πρώτες ύλες, για δυνατότητες τεχνητής νοημοσύνης ή για το διάστημα, πρόκειται για ικανότητες που η Ευρώπη πρέπει να αναπτύξει εντός της ευρωπαϊκής ηπείρου».

Κλείνοντας τη δήλωσή του, ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στη συζήτηση για την τεχνητή νοημοσύνη που θα πραγματοποιηθεί στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.

«Είμαι σίγουρος ότι η συζήτηση που θα έχουμε αύριο σχετικά με την τεχνητή νοημοσύνη θα είναι πολύ σημαντική, διότι πιστεύω ότι είναι απαραίτητο το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να αφιερώσει αρκετό χρόνο σε αυτό το θέμα», είπε. 

Και πρόσθεσε πως «οι ευκαιρίες της τεχνητής νοημοσύνης είναι πολύ σημαντικές, όπως και οι προκλήσεις αλλά και οι απειλές που τίθενται από την ανεξέλεγκτη πορεία αυτής της τεχνολογίας».

Ο πρωθυπουργός κατέληξε υπογραμμίζοντας ότι «είναι απαραίτητο το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να συζητήσει αυτά τα θέματα με μεγάλη λεπτομέρεια».

Αναλυτικά όσα δήλωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης:

«Είναι η 9η Σύνοδος της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Κοινότητας. Θυμάμαι ακόμα την πρώτη, που πραγματοποιήθηκε στην Πράγα αμέσως μετά το ξέσπασμα του πολέμου στην Ουκρανία. Δυστυχώς, τεσσεράμισι χρόνια αργότερα, εξακολουθούμε να βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια ανοιχτή σύγκρουση στην καρδιά της ευρωπαϊκής ηπείρου.

Λαμβάνουμε υπόψη και παραμένουμε συγκρατημένα αισιόδοξοι όσον αφορά την πρόοδο που έχει σημειωθεί πρόσφατα στις συζητήσεις για τον τερματισμό αυτού του πολέμου.

Θέλω όμως να είμαι απολύτως σαφής, και πιστεύω ότι εκφράζω την άποψη όλων των μελών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου: δεν μπορεί να γίνει καμία συζήτηση για μια μακροπρόθεσμη ειρηνευτική συμφωνία στην Ουκρανία και σίγουρα δεν μπορεί να γίνει καμία συζήτηση για μια μελλοντική ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφάλειας χωρίς τη συμμετοχή της Ευρώπης στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Αύριο θα συζητήσουμε τη μορφή αυτής της συμμετοχής.

Πάντα πίστευα ότι τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα πρέπει να αντιπροσωπεύονται και θα μπορούσαν να συνεπικουρούνται από ορισμένες από τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές χώρες.

Σε κάθε περίπτωση, το πρώτο βήμα θα ήταν να επικεντρωθούμε στην επίτευξη εκεχειρίας και, ως ηγέτης μιας ναυτιλιακής χώρας, με προβληματίζουν ιδιαίτερα τα τεκταινόμενα στη Μαύρη Θάλασσα.

Έχω απευθύνει κάλεσμα, και στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, για μια παγκόσμια εκεχειρία, μια παγκόσμια κατάπαυση του πυρός όσον αφορά τις επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων. Αυτό αποτελεί σίγουρα θέμα απόλυτης προτεραιότητας για οποιεσδήποτε συζητήσεις πραγματοποιηθούν τις επόμενες ημέρες, εβδομάδες και μήνες.

Βρισκόμαστε στην Ιρλανδία, αρκετά μακριά από τη χώρα μου, την Ελλάδα, αλλά δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι υπάρχει μια άλλη σύγκρουση που έχει προκαλέσει σημαντική οικονομική αβεβαιότητα. Εκτυλίσσεται στη Μέση Ανατολή και συνδέεται, επίσης, με το δεύτερο θέμα της συζήτησης που θα έχουμε σήμερα, την οικονομική ανθεκτικότητα.

Πιστεύω ότι οι ευρωπαϊκές χώρες μοιράζονται την κοινή ανησυχία σχετικά με το πώς θα μειωθεί το κόστος της ενέργειας και πώς θα αναπτύξουμε τις δικές μας ικανότητες και θα ξεπεράσουμε εξαρτήσεις που υπονομεύουν όχι μόνο την ανταγωνιστικότητά μας αλλά και τη μελλοντική μας ασφάλεια, είτε αυτό αφορά τις εισαγωγές ενέργειας και την ανάγκη της Ευρώπης να παράγει τη δική της καθαρή ενέργεια, είτε αφορά τις κρίσιμες πρώτες ύλες, τις ικανότητες στον τομέα του διαστήματος ή τις ικανότητες στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης. Πρόκειται για ικανότητες που η Ευρώπη πρέπει να αναπτύξει εντός των ορίων της ευρωπαϊκής ηπείρου.

Προσβλέπω ιδιαίτερα, επίσης, στη συζήτηση που θα έχουμε αύριο όσον αφορά την τεχνητή νοημοσύνη. Είναι πολύ σημαντικό ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αφιερώνει μια ειδική συζήτηση σε αυτό το θέμα. Οι ευκαιρίες που προσφέρει η τεχνητή νοημοσύνη είναι σημαντικές, αλλά εξίσου σημαντικές είναι οι προκλήσεις και οι απειλές που ενέχει η ανεξέλεγκτη ανάπτυξη αυτής της πραγματικά μετασχηματιστικής τεχνολογίας. Πιστεύω είναι σημαντικό ότι αύριο το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα συζητήσει αυτά τα ζητήματα σε μεγαλύτερο βάθος».