Η μεταφορά συντελεστή δόμησης προκαλεί σύγκρουση ανάμεσα στην κυβέρνηση και τους δημάρχους των βορείων προαστίων, με το ενδεχόμενο αναστολής του σχεδιασμού να εξετάζεται πλέον σοβαρά.
Οι αντιδράσεις για την πρόσθετη δόμηση σε περιοχές με ήδη επιβαρυμένες υποδομές φέρνουν το θέμα στο Μέγαρο Μαξίμου όπου τη Δευτέρα θα πραγματοποιηθεί συνάντηση με την κυβερνητική ηγεσία.
Σύμφωνα με πληροφορίες, στο κυβερνητικό επιτελείο συζητείται το προσωρινό πάγωμα της διαδικασίας για τις Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή (ΖΥΣ). Στόχος είναι να επανεξεταστούν οι μελέτες και να περιοριστεί η ένταση που έχει δημιουργηθεί σε δήμους της Αττικής. Στη συνάντηση της Δευτέρας θα συμμετάσχουν ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου και ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης.
Η κοινή στάση των δημοτικών αρχών επιβεβαιώθηκε στη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή στην Περιφερειακή Ένωση Δήμων Αττικής (ΠΕΔΑ), υπό τον πρόεδρό της και δήμαρχο Γαλατσίου, Γιώργο Μαρκόπουλο. Οι συμμετέχοντες συμφώνησαν ότι ο υφιστάμενος σχεδιασμός πρέπει να αποσυρθεί και η διαδικασία να ξεκινήσει σε διαφορετική βάση.
Στη σύσκεψη έδωσαν το παρών οι δήμαρχοι Φιλοθέης - Ψυχικού Χαράλαμπος Μπονάτσος, Κηφισιάς Βασίλης Ξυπολυτάς, Χαλανδρίου Σίμος Ρούσσος, Λυκόβρυσης - Πεύκης Μάριος Ψυχάλης, Νέας Ιωνίας Παναγιώτης Μανούρης και Παπάγου - Χολαργού Ηλίας Αποστολόπουλος. Οι έξι δήμαρχοι προετοιμάζουν την κοινή τους παρέμβαση στο Μαξίμου, έχοντας ήδη αποστείλει σχετική επιστολή στον πρωθυπουργό.
Βασικό αίτημά τους είναι η απόσυρση των μελετών που βρίσκονται σε διαβούλευση και η επανεξέταση των προβλέψεων για τον Βόρειο Τομέα Αθηνών. Ο προτεινόμενος σχεδιασμός επιτρέπει την υποδοχή περίπου 584.000 επιπλέον τετραγωνικών μέτρων δόμησης, μέγεθος που βρίσκεται στον πυρήνα της αντιπαράθεσης.
Αποφασιστικό ρόλο στις Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή διεκδικούν οι δήμοι
Η διαφωνία δεν εξαντλείται στο περιεχόμενο των σημερινών μελετών. Αφορά και το ποιος θα αποφασίζει για τις περιοχές στις οποίες θα μπορεί να μεταφερθεί συντελεστής δόμησης, καθώς οι δήμαρχοι ζητούν ουσιαστική αρμοδιότητα στον καθορισμό τους.
Οι δημοτικές αρχές απορρίπτουν μια διαδικασία στην οποία η Τοπική Αυτοδιοίκηση θα καταθέτει απλώς παρατηρήσεις, ενώ την τελική επιλογή θα κάνουν οι μελετητές και το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Επιδιώκουν συμμετοχή με αποφασιστικό βάρος στη χωροθέτηση των ΖΥΣ, ώστε οι θέσεις τους να επηρεάζουν πραγματικά το αποτέλεσμα.
Όπως υποστηρίζουν, οι ίδιοι οι δήμοι γνωρίζουν τις αντοχές των περιοχών τους, τις ελλείψεις των δικτύων και τις καθημερινές πιέσεις που δέχονται οι κάτοικοι. Στα ζητήματα αυτά περιλαμβάνονται η κυκλοφοριακή επιβάρυνση, η επάρκεια των υποδομών και η προστασία του οικιστικού περιβάλλοντος.
Η απαίτησή τους είναι να έχουν τον πρώτο και τον τελευταίο λόγο για το πού μπορεί να επιτραπεί πρόσθετη δόμηση. Με αυτόν τον τρόπο θέλουν να αποτρέψουν αποφάσεις που θα αλλάζουν τις γειτονιές χωρίς ουσιαστική συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών.
Κοινή αντίδραση στις μελέτες, διαφορετικές θέσεις για τη συνέχεια
Παρότι οι δήμαρχοι συμφωνούν στην απόρριψη του σημερινού σχεδιασμού, δεν αντιμετωπίζουν όλοι με τον ίδιο τρόπο το μέλλον της μεταφοράς συντελεστή δόμησης. Στο εσωτερικό της Αυτοδιοίκησης υπάρχουν διαφορετικές εκτιμήσεις για το αν και με ποιες προϋποθέσεις μπορεί να προχωρήσει ο θεσμός.
Μία πλευρά επισημαίνει ότι η υπόθεση δεν μπορεί να παραμένει διαρκώς ανοιχτή. Συνδέεται με δικαιώματα ιδιοκτητών που αδυνατούν να αξιοποιήσουν τη δόμηση των ακινήτων τους και για τους οποίους πρέπει να αναζητηθεί εφαρμόσιμη λύση.
Με αυτή τη λογική, η συνολική απόρριψη του μηχανισμού δεν θεωρείται απαραίτητα ρεαλιστική επιλογή. Θα μπορούσε να εξεταστεί η εφαρμογή του, εφόσον προηγηθούν ουσιαστική διαβούλευση με τους ΟΤΑ, αναθεώρηση των μελετών και κατοχύρωση ενεργού ρόλου των δήμων στις αποφάσεις. Ζητούμενο παραμένει ο περιορισμός της επιβάρυνσης στις περιοχές υποδοχής.
Ωστόσο, ακόμη και η πιθανή αναστολή του σχεδιασμού δημιουργεί επιφυλάξεις. Στελέχη της Αυτοδιοίκησης φοβούνται ότι μια προσωρινή υποχώρηση της κυβέρνησης θα μεταφέρει την αντιπαράθεση στο μέλλον, αφήνοντας άλυτα τα ζητήματα που προκάλεσαν τις σημερινές αντιδράσεις.
Στον προβληματισμό αυτό προστίθεται ο χρόνος πιθανής επαναφοράς των ρυθμίσεων. Αν το θέμα ανοίξει ξανά κοντά στις επόμενες αυτοδιοικητικές εκλογές, οι δημοτικές αρχές ενδέχεται να βρεθούν εκ νέου υπό πίεση από κατοίκους που αντιδρούν στην αύξηση της δόμησης.
Παράλληλα, εξετάζονται οι συνέπειες που θα μπορούσε να έχει μια καθυστέρηση στις Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή για τα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια. Σε ορισμένες περιπτώσεις εκτιμάται ότι η σύνδεση των δύο διαδικασιών μπορεί να δημιουργήσει επιπλέον εκκρεμότητες στον συνολικό πολεοδομικό σχεδιασμό.
Στο Μαξίμου κρίνεται η συνέχεια του σχεδιασμού
Η συνάντηση της Δευτέρας αναμένεται να δείξει αν η κυβέρνηση θα προχωρήσει σε αναστολή της διαδικασίας και επανεξέταση των μελετών ή αν θα επιμείνει στις βασικές επιλογές της.
Οι έξι δήμαρχοι θα προσέλθουν με κοινές θέσεις, διεκδικώντας απόσυρση των υφιστάμενων μελετών και νέα επεξεργασία του σχεδίου. Στο επίκεντρο θα θέσουν τη συμμετοχή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης από την αρχή της διαδικασίας και τη δυνατότητά της να επηρεάζει καθοριστικά τις τελικές αποφάσεις.
Για την κυβέρνηση, η πίεση έχει πλέον σαφές πολιτικό βάρος. Η διεύρυνση των αντιδράσεων στα βόρεια προάστια δυσκολεύει τη συνέχιση του σχεδιασμού χωρίς αλλαγές, ενώ μια παρατεταμένη σύγκρουση με τους δήμους της Αττικής μπορεί να διατηρήσει το θέμα στην πολιτική αντιπαράθεση έως τις επόμενες δημοτικές εκλογές.