Καθοριστική συμβολή στον εκσυγχρονισμό της Ελλάδας έχουν οι ευρωπαϊκοί πόροι, οι οποίοι χρηματοδοτούν σημαντικές παρεμβάσεις στην υγεία, την εκπαίδευση, τις μεταφορές και την εθνική άμυνα. Μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, της Πολιτικής Συνοχής και των νέων ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων, η χώρα υλοποιεί επενδύσεις που επηρεάζουν την καθημερινότητα των πολιτών και ενισχύουν τις αναπτυξιακές προοπτικές της οικονομίας.
Τα 36 δισ. ευρώ του Ταμείου Ανάκαμψης
Συνολική χρηματοδότηση περίπου 36 δισ. ευρώ προβλέπεται για την Ελλάδα μέσω του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, στο πλαίσιο του εθνικού σχεδίου «Ελλάδα 2.0».
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που παρουσιάστηκαν, η χώρα έχει ήδη λάβει 24,62 δισ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί στο 68,5% της συνολικής χρηματοδότησης, ενώ έχει ολοκληρώσει το 54% των προβλεπόμενων οροσήμων και στόχων.
Οι χρηματοδοτήσεις έχουν κατευθυνθεί σε ανακαινίσεις νοσοκομείων, αναβάθμιση κέντρων υγείας, δωρεάν προληπτικές εξετάσεις και ενίσχυση της πρωτοβάθμιας φροντίδας. Στην εκπαίδευση, σημαντικές παρεμβάσεις αποτελούν η εγκατάσταση διαδραστικών πινάκων και η λειτουργία του Ψηφιακού Φροντιστηρίου.
Παράλληλα, ευρωπαϊκοί πόροι υποστηρίζουν μεγάλα έργα υποδομών, όπως ο Ε65 και ο Βόρειος Οδικός Άξονας Κρήτης, την ψηφιοποίηση της δημόσιας διοίκησης και την ολοκλήρωση του Εθνικού Κτηματολογίου. Στον τομέα της στέγασης, τα προγράμματα «Σπίτι μου» διευκολύνουν την πρόσβαση νέων νοικοκυριών στην απόκτηση κατοικίας.
Ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, υπογράμμισε στον ΣΚΑΪ ότι η απορρόφηση των κονδυλίων αποτέλεσε έναν ιδιαίτερα απαιτητικό εθνικό στόχο, επισημαίνοντας πως «δεν υπάρχει Ελληνίδα και Έλληνας που να μην τον έχει αγγίξει το Ταμείο Ανάκαμψης».
Ευρωπαϊκή χρηματοδότηση και ενίσχυση της άμυνας
Νέες δυνατότητες για την ενίσχυση της εθνικής άμυνας και της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας δημιουργούνται μέσω των ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων.
Το πρόγραμμα SAFE παρέχει δυνατότητες δανειοδότησης για αμυντικές επενδύσεις, ενώ η προσωρινή δημοσιονομική ευελιξία της Ευρωπαϊκής Ένωσης διευκολύνει την αύξηση των σχετικών δαπανών, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Η ελληνική αμυντική στρατηγική στηρίζεται στον 12ετή προγραμματισμό εξοπλισμών ύψους 26 δισ. ευρώ, που περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την πολυεπίπεδη «Ασπίδα του Αχιλλέα».
Ο Ευρωπαίος Επίτροπος Άμυνας και Διαστήματος, Άντριους Κομπίλιους, εξήρε τις ελληνικές πρωτοβουλίες, χαρακτηρίζοντας τη χώρα παράδειγμα για τα υπόλοιπα κράτη-μέλη ως προς την ανάπτυξη αμυντικών δυνατοτήτων.
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά και η δραστηριότητα του Ελληνικού Κέντρου Αμυντικής Καινοτομίας (ΕΛΚΑΚ), που επιδιώκει να συνδέσει τις επιχειρησιακές ανάγκες των Ενόπλων Δυνάμεων με την ελληνική τεχνολογική και βιομηχανική παραγωγή.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, η Ελλάδα έχει λάβει πρώτη δόση 118 εκατ. ευρώ από το SAFE, στο πλαίσιο συνολικού πακέτου περίπου 800 εκατ. ευρώ, ενώ αναπτύσσονται πρωτοβουλίες για συμμετοχή σε συμπαραγωγές δορυφορικών συστημάτων, τεχνολογιών αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών και άλλων αμυντικών εφαρμογών.
Η συμβολή στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας
Η αξιοποίηση των ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων συνδέεται και με τη βελτίωση βασικών οικονομικών δεικτών της Ελλάδας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το ελληνικό ΑΕΠ έχει αυξηθεί κατά 13,3% σε σχέση με το 2018, ενώ το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ έχει μειωθεί κατά σχεδόν 43 ποσοστιαίες μονάδες.
Παράλληλα, η ανεργία έχει υποχωρήσει σημαντικά σε σχέση με τα επίπεδα της προηγούμενης δεκαετίας, ενώ την περίοδο 2024-2025 η ελληνική οικονομία αναπτύχθηκε με ρυθμό περίπου 2%, έναντι 0,7% της Ευρωζώνης.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στην απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να διαπιστώσει ότι η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζει πλέον μακροοικονομικές ανισορροπίες, εξέλιξη που αποτυπώνει τη βελτίωση της οικονομικής της θέσης.
Σύμφωνα με τις σχετικές προβλέψεις, η επίδραση του Ταμείου Ανάκαμψης στο ελληνικό ΑΕΠ εκτιμάται ότι θα φτάσει τις 4,5 ποσοστιαίες μονάδες το 2026.
Η επόμενη πρόκληση αφορά τη συνέχιση των επενδύσεων μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης, με αξιοποίηση της Πολιτικής Συνοχής, του Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα και του Ταμείου Εκσυγχρονισμού.
Στο επίκεντρο βρίσκεται επίσης η διαπραγμάτευση για το επόμενο πολυετές ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο, με την Ελλάδα να διεκδικεί σημαντικούς πόρους για την περίοδο μετά το 2027.
Η αποτελεσματική αξιοποίηση των διαθέσιμων χρηματοδοτήσεων θα αποτελέσει κρίσιμο παράγοντα για τη διατήρηση της αναπτυξιακής δυναμικής, την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος και τη βελτίωση των δημόσιων υπηρεσιών.
