Στα τέλη Ιουνίου, ένας 27χρονος από το Μπαγκλαντές ανέβασε στα κοινωνικά δίκτυα βίντεο από το Ναύπλιο με ένα απλό μήνυμα προς τους συμπατριώτες του: ελάτε εδώ, υπάρχει δουλειά, δεν χρειάζεστε χαρτιά και η Αστυνομία δεν ελέγχει κανέναν.
Διαβεβαίωνε τους πάντες ότι δεν θα αντιμετωπίσουν ούτε ελέγχους ούτε απελάσεις, ακόμη κι αν έμεναν χρόνια χωρίς νομιμοποιητικά έγγραφα ή παρέμεναν απλώς… παράνομοι. Την Τρίτη 10 Νοεμβρίου, ο ίδιος άνθρωπος βρέθηκε σε πτήση τσάρτερ από την Αθήνα για το Μπαγκλαντές, μαζί με ακόμα περίπου πενήντα μετανάστες από την ίδια χώρα και το Πακιστάν.
Ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, το ανακοίνωσε στο X: «Οποιος παρανομεί απελαύνεται. Με δυσκολία με καθυστερήσεις ναι, αλλά τελικά φεύγει». Ανάμεσα στα δύο περιστατικά υπάρχει μια διαδρομή πέντε μηνών. Η ιδιαιτερότητα της υπόθεσης έγκειται στο ότι ο 27χρονος δεν ήταν παράτυπος μετανάστης. Ζούσε νόμιμα στη χώρα με άδεια διαμονής.
Στις 24 Ιουνίου, ο Θάνος Πλεύρης ανέβασε το βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και έγραψε ότι τέτοιες αναρτήσεις «διακινούν ψευδείς ειδήσεις» και τις αξιοποιούν τα κυκλώματα των διακινητών για να πείσουν ανθρώπους να έρθουν στην Ευρώπη. Την ίδια μέρα, ανακοίνωσε ότι έδωσε εντολή να ανακληθεί η άδεια και να κινηθεί η διαδικασία απέλασης με βάση τις νέες διατάξεις του Κώδικα Μετανάστευσης. Η Αστυνομία τον ταυτοποίησε και σχημάτισε δικογραφία. Στις 26 Ιουνίου, έγινε γνωστό ότι η άδεια είχε ανακληθεί.
Η διαδικασία αυτή δεν ήταν πρωτόγνωρη. Τον Φεβρουάριο, το υπουργείο είχε ανακαλέσει την άδεια διαμονής ενός άλλου Μπαγκλαντεσιανού, που είχε καταδικαστεί επειδή λειτουργούσε παράνομο χώρο λατρείας στον Αγιο Νικόλαο της Αθήνας. Ηταν η πρώτη εφαρμογή της ρύθμισης που συνδέει τα ποινικά αδικήματα με απώλεια του δικαιώματος παραμονής. Η υπόθεση του Ναυπλίου δίνει μια επιπλέον διάσταση: Η άδεια ανακλήθηκε για τη δημόσια παρότρυνση σε παρανομία όχι λόγω κάποιας καταδίκης για ποινικό αδίκημα.
Μετά την ανάκληση ξεκίνησε η νομική μάχη. Σύμφωνα με πληροφορίες, μια Μη Κυβερνητική Οργάνωση που ασχολείται με το Μεταναστευτικό ανέλαβε την υπόθεσή του. Δύο δικηγόροι της ΜΚΟ κατέθεσαν διαδοχικά τρία αιτήματα διεθνούς προστασίας, τα οποία απορρίφθηκαν το ένα μετά το άλλο ως καταχρηστικά. Μετά την απόρριψη του τρίτου, οι διαδικασίες θεωρήθηκαν περατωθείσες.
Η επιχειρηματολογία έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και σκιαγραφεί το νέο αυστηρότερο πλαίσιο στο οποίο έχει αποφασιστεί να κινείται η ελληνική πολιτεία σε παρόμοιες υποθέσεις. Ενας άνθρωπος που ως τον Ιούνιο ζούσε νόμιμα με άδεια διαμονής και δεν είχε ζητήσει ποτέ προστασία βρέθηκε μέσα σε λίγους μήνες να επικαλείται τρεις φορές κίνδυνο δίωξης στη χώρα του. Γι’ αυτό το ευρωπαϊκό και το ελληνικό δίκαιο προβλέπουν ότι οι μεταγενέστερες αιτήσεις εξετάζονται πρώτα ως προς το αν μπορούν να γίνονται αποδεκτές. Η πρόβλεψη αυτή υπάρχει ακριβώς για να μην μπορεί η διαδικασία ασύλου, έπειτα από το σχετικό αίτημα, να μετατρέπεται και να χρησιμοποιείται ως μηχανισμός αναβολής.
Η υπόθεση του Ναυπλίου αντιμετωπίστηκε με το νέο δόγμα της ελληνικής μεταναστευτικής πολιτικής. Οι άξονές της είναι τρεις: γρηγορότερη εξέταση των αιτημάτων ασύλου, λιγότερα περιθώρια για καταχρηστική χρήση των διαδικασιών και περισσότερες επιστροφές που υλοποιούνται στην πράξη.
Τα στοιχεία του πρώτου εξαμήνου του 2026 δείχνουν 2.638 επιστροφές συνολικά, έναντι 2.207 την ίδια περίοδο του 2025, δηλαδή αύξηση περίπου 20%. Ακόμη πιο έντονη ήταν η άνοδος στις αναγκαστικές απελάσεις: από 915 έφτασαν τις 1.292, αυξημένες κατά 41%.
Αυστηρότερο πλαίσιο
Ρόλο σε αυτό παίζει και το αυστηρότερο νομοθετικό πλαίσιο για την παράνομη είσοδο και παραμονή στη χώρα. Με τις νέες διατάξεις, ένας αλλοδαπός μπορεί, εφόσον πληροί τις προϋποθέσεις, να επιλέξει να επιστρέψει στη χώρα του αντί να εκτίσει ποινή φυλάκισης.
Στο ίδιο διάστημα η Αθήνα εντείνει τη συνεργασία με τις χώρες καταγωγής ώστε να δέχονται πίσω τους υπηκόους τους. Παράλληλα, συμμετέχει στον σχεδιασμό της ΕΕ για νέους μηχανισμούς επιστροφών.
Στην αμιγώς πολιτική διάσταση της υπόθεσης, τον Ιανουάριο ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Κώστας Αρβανίτης χαρακτήρισε το νομοσχέδιο του υπουργείου για τη νόμιμη μετανάστευση «πρωτοφανή επίθεση κατά της Κοινωνίας των Πολιτών», υποστηρίζοντας ότι ποινικοποιεί τη συμμετοχή σε ΜΚΟ που δείχνουν αλληλεγγύη σε μετανάστες.
Ο Θάνος Πλεύρης απάντησε ότι η Αριστερά τον κατηγορεί επειδή αυστηροποίησε τις ποινές για τους διακινητές και περιόρισε τις απευθείας αναθέσεις σε οργανώσεις. Εθεσε, επίσης, το θέμα της προστασίας μελών ΜΚΟ που έχουν καταδικαστεί για συμμετοχή σε κυκλώματα διακίνησης ανθρώπων καθώς και της διαγραφής/τερματισμού λειτουργίας όποιων ΜΚΟ αποδεδειγμένα εμπλέκονται σε ανάλογες υποθέσεις.
