Ο θρίαμβος των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου στις ΗΠΑ προκάλεσε ικανοποίηση διεθνώς.
Οι Δημοκρατικοί επικράτησαν των Ρεπουμπλικανών τόσο στη Γερουσία όσο και στη Βουλή των Αντιπροσώπων, εξασφαλίζοντας την πλειοψηφία, αλλά και στις εκλογές για τις θέσεις των κυβερνητών, με το αποτέλεσμα να ερμηνεύεται ως ηχηρό μήνυμα κατά των πολιτικών του Ντόναλντ Τραμπ (πόλεμος στο Ιράν, ακρίβεια κλπ).
Η Αθήνα παρακολούθησε στενά τις αμερικανικές κάλπες, εστιάζοντας τόσο στους νέους συσχετισμούς που διαμορφώνονται στα δύο νομοθετικά σώματα όσο και στους ελληνοαμερικανούς υποψηφίους, επτά από τους οποίους εξελέγησαν ή επανεξελέγησαν στο Κογκρέσο.
Η βασική εκτίμηση των Ελλήνων επιτελών είναι ότι οι σχέσεις Αθήνας – Ουάσιγκτον δεν επηρεάζονται από την προχθεσινή εκλογική διαδικασία.
«Οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις υπερβαίνουν τους εκλογικούς κύκλους. Η στήριξη για την Ελλάδα είναι διακομματική. Νομίζω αυτό έχει φανεί όχι μόνο από τις επισκέψεις Αμερικανών αξιωματούχων, αλλά νομίζω και από τις δηλώσεις οι οποίες έχουν υπάρξει από όλα τα μέρη της αμερικανικής πολιτικής σκηνής. Άρα το στρατηγικό βάθος θα διατηρηθεί σε όλα τα επίπεδα», υπογράμμισε χθες μιλώντας στον ΑΝΤ1 ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης.
Οι συσχετισμοί στο Κογκρέσο ενδιαφέρουν άμεσα την Αθήνα, γιατί εκεί βρίσκονται τα δύο νομοθετικά «φρένα» για την επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35. Το πρώτο είναι ο νόμος CAATSA, βάσει του οποίου επιβλήθηκαν κυρώσεις στην Άγκυρα το 2020 για την αγορά των ρωσικών S-400.
Το δεύτερο είναι ο ετήσιος αμυντικός προϋπολογισμός των ΗΠΑ (NDAA), ο οποίος περιλαμβάνει ρητή απαγόρευση παράδοσης F-35 στην Τουρκία όσο αυτή διαθέτει το ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα S-400. Κάθε μεγάλη πώληση όπλων περνά από το Κογκρέσο, το οποίο μπορεί να την μπλοκάρει.
Η πρώην υπουργός Εξωτερικών και βουλευτής της ΝΔ, Ντόρα Μπακογιάννη, μιλώντας χθες στον ΣΚΑΪ 100,3, εκτίμησε ότι μετά τα εκλογικά αποτελέσματα το ζήτημα της πώλησης των F-35 στην Άγκυρα δεν υφίσταται πλέον. Και αυτό παρά τις αγωνιώδεις προσπάθειες του προέδρου Τραμπ και του Αμερικανού πρέσβη στην Τουρκία, Τομ Μπάρακ.
Οπωσδήποτε, στην Αθήνα μοιάζουν να έχουν αντιληφθεί ότι η ανοιχτή προτίμηση υπέρ κάποιου κόμματος στις ΗΠΑ, όπως φέρεται να συνέβη στις αμερικανικές προεδρικές εκλογές του 2024, είναι επικίνδυνο «χόμπι». Ως εκ τούτου, η κυβέρνηση φροντίζει να υπογραμμίζει ότι οι διμερείς σχέσεις με την Ουάσιγκτον είναι θεσμικές, διακομματικές και σίγουρα πάνω από πρόσωπα.
6+1 ελληνικές φωνές
Όσον αφορά τους ομογενείς που επικράτησαν στις εκλογές, ξεχώρισε η νίκη του Δημοκρατικού Κρις Πάπας στο Νιου Χάμσαϊρ, ο οποίος εκλέγεται στη Γερουσία. Πρόκειται για την επιστροφή της ελληνικής παρουσίας στο κορυφαίο αμερικανικό νομοθετικό σώμα ύστερα από 13 χρόνια.
Στη Βουλή των Αντιπροσώπων, εξελέγησαν ή ανανέωσαν τη θητεία τους η Ρεπουμπλικανή Νικόλ Μαλλιωτάκη στη Νέα Υόρκη, οι Ρεπουμπλικανοί Γκας Μπιλιράκης, Μάικ Χαριδόπουλος και Τζίμι Πατρόνις στη Φλόριντα, καθώς και οι Δημοκρατικές Ντίνα Τάιτους στη Νεβάδα και Μάγκι Γκούντλαντερ στο Νιου Χάμσαϊρ.
Η κ. Τάιτους είναι από τα πλέον δραστήρια μέλη της ομογένειας στο Κογκρέσο και υποστηρίζει με θέρμη τα εθνικά συμφέροντα της πατρίδας των προγόνων της, της Ελλάδας.
Υπενθυμίζεται ότι το περασμένο καλοκαίρι, κατόπιν πρωτοβουλίας της, ξεκίνησε συντονισμένη προσπάθεια μελών του αμερικανικού Κογκρέσου να μπλοκάρουν την επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35, καθώς και την πώληση συναφούς στρατιωτικού υλικού, όπως οι κινητήρες για το τουρκικής κατασκευής μαχητικό KAAN.
Μάλιστα, η κ. Τάιτους ηγήθηκε διακομματικής επιστολής προς την ηγεσία του Κογκρέσου, την οποία συνυπέγραψαν συνολικά 18 νομοθέτες, καλώντας την να αποτρέψει κάθε προσπάθεια της κυβέρνησης να παρακάμψει τον νόμο CAATSA. Αντιθέτως, ορισμένοι ρεπουμπλικανοί ελληνοαμερικανοί βουλευτές σιώπησαν για να μη δυσαρεστήσουν τον κ. Τραμπ.
Επιπλέον, η Δημοκρατική Ελληνοαμερικανίδα Ελένη Κουναλάκη εξελέγη ταμίας της Πολιτείας της Καλιφόρνιας (State Treasurer). Η κ. Κουναλάκη υπηρετούσε μέχρι σήμερα ως αντικυβερνήτης της Καλιφόρνιας, αξίωμα στο οποίο εξελέγη για πρώτη φορά το 2018, γράφοντας ιστορία ως η πρώτη γυναίκα στη θέση αυτή, και επανεξελέγη το 2022.
«Πέρα από τις “ελληνικές” ή φιλικά προσκείμενες στην Ελλάδα φωνές στο Κογκρέσο, απαιτείται ισχυρός, κατά κύριο λόγο παρασκηνιακός, συντονισμός με το εθνικό κέντρο, αλλά και ενέργειες από την ίδια την Αθήνα», υπογράμμιζαν αρμόδιοι αξιωματούχοι.