Περισσότεροι από 11.000 άνθρωποι από σχεδόν 100 χώρες έχουν καταγραφεί ως νεκροί στον πόλεμο της Ουκρανίας, σύμφωνα με απόρρητα ρωσικά στοιχεία.
Την έκταση της στρατολόγησης ξένων μαχητών από τη Ρωσία, αλλά και τις αυξανόμενες ανθρώπινες απώλειες στον πόλεμο κατά της Ουκρανίας, αποκαλύπτει νέα έρευνα του Bloomberg, βασισμένη σε εμπιστευτικά αρχεία της ρωσικής ομοσπονδιακής στατιστικής υπηρεσίας Rosstat.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, 11.335 άνθρωποι που είχαν γεννηθεί εκτός Ρωσίας ή διέθεταν υπηκοότητα άλλης χώρας καταγράφηκαν ως νεκροί σε περιστατικά που συνδέονται με τον πόλεμο, από την έναρξη της ρωσικής εισβολής, στις 24 Φεβρουαρίου 2022, έως τα τέλη Αυγούστου 2026.
Οι καταγραφές αφορούν ανθρώπους από σχεδόν 100 χώρες, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι όλοι ήταν ξένοι υπήκοοι που στρατολογήθηκαν από το εξωτερικό. Στον απολογισμό περιλαμβάνονται επίσης Ρώσοι πολίτες γεννημένοι σε άλλες χώρες και κάτοικοι ουκρανικών περιοχών που βρίσκονται υπό ρωσική κατοχή.
Η έρευνα βασίστηκε σε βάση δεδομένων με περισσότερα από 11 εκατομμύρια πιστοποιητικά θανάτου, στα οποία περιλαμβάνονται πληροφορίες για την υπηκοότητα, τον τόπο γέννησης και την περιοχή όπου σημειώθηκε ο θάνατος.
Τα αρχεία απέκτησαν η λευκορωσική αντικαθεστωτική ομάδα χάκερ Cyber Partisans και η ουκρανική ομάδα Silent Crow, οι οποίες τα διαβίβασαν στο Bloomberg και σε περιορισμένο αριθμό άλλων μέσων ενημέρωσης.
Από 630 νεκρούς το 2022 σε περισσότερους από 5.500 το 2025
Τα στοιχεία της Rosstat δείχνουν εντυπωσιακή αύξηση των θανάτων αλλοδαπών ή ανθρώπων ξένης καταγωγής που συνδέονται με τον πόλεμο.
Το 2022 είχαν καταγραφεί περίπου 630 θάνατοι, ενώ το 2025 ο αριθμός ξεπέρασε τους 5.500, σημειώνοντας αύξηση μεγαλύτερη από οκτώ φορές.
Η εξέλιξη αυτή συμβαδίζει με την ευρύτερη αύξηση των ρωσικών απωλειών και αναδεικνύει τη σημασία που φαίνεται να έχει αποκτήσει η στρατολόγηση προσωπικού εκτός Ρωσίας για τη συνέχιση των στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Σε προηγούμενη έρευνά του, το Bloomberg είχε αποκαλύψει ότι οι ρωσικές αρχές έχουν καταγράψει περίπου 400.000 θανάτους που συνδέονται με τον πόλεμο, από την έναρξη της εισβολής το 2022.
Η Μόσχα δεν δημοσιοποιεί αναλυτικά στοιχεία για τις στρατιωτικές της απώλειες ούτε για τον αριθμό των ξένων υπηκόων που έχουν ενταχθεί στις ένοπλες δυνάμεις της.
Σύμφωνα με τον Ντμίτρο Ούσοφ, γραμματέα του ουκρανικού Συντονιστικού Αρχηγείου για τη Μεταχείριση των Αιχμαλώτων Πολέμου, η Ρωσία είχε στρατολογήσει έως τον Οκτώβριο περίπου 46.000 αλλοδαπούς.
Ο Ούσοφ ανέφερε ότι οι ουκρανικές δυνάμεις έχουν αιχμαλωτίσει μαχητές από 59 χώρες, ενώ, σύμφωνα με τις ουκρανικές πληροφορίες, η Μόσχα σχεδιάζει τη στρατολόγηση ακόμη 18.500 ξένων υπηκόων εντός του 2026.
Ωστόσο, διαφορετική εκτίμηση της ηγεσίας των ουκρανικών υπηρεσιών πληροφοριών τοποθετεί τον συνολικό αριθμό των ξένων στρατολογημένων σε περίπου 28.000, γεγονός που καταδεικνύει τη δυσκολία προσδιορισμού της πραγματικής έκτασης του φαινομένου.
Από τις πρώην σοβιετικές δημοκρατίες έως την Αφρική
Τα αρχεία αποκαλύπτουν ότι μεγάλο μέρος των νεκρών προέρχεται από χώρες που ανήκαν στην πρώην Σοβιετική Ένωση, αντανακλώντας τους ιστορικούς, γλωσσικούς και κοινωνικούς δεσμούς που εξακολουθούν να διατηρούν με τη Ρωσία.
Περίπου 3.700 από τους καταγεγραμμένους νεκρούς ήταν Ουκρανοί υπήκοοι ή άνθρωποι που είχαν γεννηθεί στην Ουκρανία μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, το 1991.
Στις περιπτώσεις για τις οποίες υπήρχαν στοιχεία κατοικίας, οι περισσότεροι διέμεναν σε κατεχόμενες περιοχές της ανατολικής και νότιας Ουκρανίας.
Από τους υπόλοιπους νεκρούς, περίπου 80% προερχόταν από άλλες πρώην σοβιετικές δημοκρατίες. Επιπλέον, περισσότεροι από 6.000 είχαν γεννηθεί εκτός Ρωσίας, αλλά διέθεταν ρωσική υπηκοότητα κατά τον χρόνο του θανάτου τους.
Το Bloomberg διευκρινίζει ότι όσοι γεννήθηκαν σε άλλες σοβιετικές δημοκρατίες πριν από το 1991 υπολογίστηκαν ως αλλοδαποί μόνο εφόσον ήταν υπήκοοι άλλης χώρας.
Η συγκεκριμένη μεθοδολογία είναι καθοριστική για την ερμηνεία των ευρημάτων, καθώς ο συνολικός αριθμός των 11.335 θανάτων δεν μπορεί να ταυτιστεί με τον αριθμό των ξένων εθελοντών ή μισθοφόρων που εντάχθηκαν στον ρωσικό στρατό.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν επίσης οι περίπου 300 καταγραφές Ρώσων πολιτών γεννημένων στη Γερμανία πριν από το 1992, κυρίως στο Πότσνταμ και το Μαγδεβούργο. Πρόκειται για περιοχές της πρώην Ανατολικής Γερμανίας, όπου στάθμευαν σοβιετικά στρατεύματα έως το 1994.
Οι συγκεκριμένοι νεκροί ενδέχεται να ήταν παιδιά σοβιετικών στρατιωτικών που είχαν γεννηθεί στο εξωτερικό, χωρίς να έχουν στρατολογηθεί ποτέ ως αλλοδαποί.
Η στρατολόγηση από την Αφρική και οι καταγγελίες για εξαπάτηση
Η έρευνα αποτυπώνει διαδοχικά κύματα στρατολόγησης από διαφορετικές γεωγραφικές περιοχές.
Αυξημένες απώλειες μεταξύ Νεπαλέζων καταγράφονται το 2023 και το 2024, ενώ το 2024 και το 2025 εμφανίζεται αντίστοιχη αύξηση των θανάτων ανθρώπων από τη Σρι Λάνκα και την Κίνα.
Από τα τέλη του 2025 ενισχύονται οι καταγραφές νεκρών από την Κολομβία, την Κένυα και τη Νιγηρία, γεγονός που υποδηλώνει μετατόπιση ή διεύρυνση των γεωγραφικών περιοχών από τις οποίες αντλεί προσωπικό η Μόσχα.
Περίπου 340 νεκροί προέρχονταν από αφρικανικές χώρες, με τους περισσότερους θανάτους να καταγράφονται από το 2025 και μετά.
Μεταξύ των χωρών με τις περισσότερες απώλειες περιλαμβάνονται η Αίγυπτος, το Καμερούν, η Νιγηρία, η Κένυα και η Γκάνα.
Η αυξανόμενη παρουσία Αφρικανών και Ασιατών στον ρωσικό στρατό έχει προκαλέσει διπλωματικές αντιδράσεις, καθώς έχουν δημοσιοποιηθεί καταγγελίες για στρατολόγηση μέσω παραπλανητικών υποσχέσεων εργασίας, υψηλών αμοιβών ή απόκτησης ρωσικής υπηκοότητας.
Κυβερνήσεις χωρών όπως η Κιργιζία, το Καζακστάν, η Κένυα και η Γκάνα έχουν εκφράσει ανησυχίες για τη συμμετοχή πολιτών τους στον πόλεμο.
Το Κρεμλίνο απορρίπτει τις κατηγορίες περί συστηματικής εξαπάτησης αλλοδαπών κατά τη στρατολόγησή τους.
Τον Αύγουστο, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ είχε ανακοινώσει τη δημιουργία ειδικού οργάνου για την εξέταση σχετικών αιτημάτων και καταγγελιών που υποβάλλουν ξένες κυβερνήσεις.
Γιατί απουσιάζουν οι νεκροί Βορειοκορεάτες
Ένα από τα πλέον αξιοσημείωτα ευρήματα της έρευνας είναι ότι στα αρχεία της Rosstat δεν εμφανίζεται κανένας θάνατος Βορειοκορεάτη που να συνδέεται με τον πόλεμο.
Η απουσία αυτή έρχεται σε αντίθεση με τη γνωστή στρατιωτική συνδρομή της Βόρειας Κορέας στη Ρωσία, καθώς η Πιονγκγιάνγκ έχει αποστείλει χιλιάδες στρατιώτες για να ενισχύσουν τις ρωσικές επιχειρήσεις.
Σύμφωνα με την ανάλυση του Bloomberg, μία πιθανή εξήγηση είναι ότι οι ρωσικές αρχές δεν εξέδωσαν πιστοποιητικά θανάτου για Βορειοκορεάτες στρατιώτες, επειδή αυτοί συμμετείχαν στις επιχειρήσεις ως μέλη ξένων στρατιωτικών σχηματισμών και όχι ως μεμονωμένοι στρατολογημένοι στον ρωσικό στρατό.
Το γεγονός αυτό αποτελεί πρόσθετη ένδειξη ότι τα διαθέσιμα στοιχεία δεν αποτυπώνουν το σύνολο των αλλοδαπών που έχουν σκοτωθεί.
Η ανάλυση καταγράφει επίσης ότι το 99% των νεκρών ήταν άνδρες. Από τις 159 γυναίκες που περιλαμβάνονται στα δεδομένα, οι 154 προέρχονταν από κατεχόμενες ουκρανικές περιοχές.
Τα κενά των στοιχείων και η κυβερνοεπίθεση στη Rosstat
Παρά τον όγκο των δεδομένων, η έρευνα επισημαίνει σημαντικούς περιορισμούς στην καταμέτρηση.
Τα αρχεία παρουσιάζουν ελλείψεις και ασυνέπειες, ιδίως για το 2026, καθώς η καταγραφή θανάτων από πολεμικές επιχειρήσεις μπορεί να καθυστερεί για μήνες ή ακόμη και χρόνια.
Επιπλέον, ορισμένοι στρατιώτες εξακολουθούν να εμφανίζονται ως αγνοούμενοι, άλλοι δεν έχουν ταυτοποιηθεί, ενώ δεν αποκλείεται θάνατοι από τραύματα του πολέμου να καταχωρίστηκαν σε διαφορετικές κατηγορίες.
Για την εξαγωγή των συμπερασμάτων εξετάστηκαν πιστοποιητικά που συνέδεαν ρητά τους θανάτους με τον πόλεμο, είτε μέσω ειδικών κωδικών είτε μέσω περιγραφών που περιλάμβαναν αναφορές σε στρατιωτικές επιχειρήσεις, βομβαρδισμούς ή επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Οι ομάδες Cyber Partisans και Silent Crow ανακοίνωσαν την 1η Νοεμβρίου ότι είχαν παραβιάσει τις εσωτερικές υποδομές της Rosstat, αποκτώντας, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς τους, πρόσβαση σε περίπου 25.000 υπολογιστές.
Υποστήριξαν επίσης ότι απέσπασαν συνολικά 23 terabytes δεδομένων, στα οποία περιλαμβάνονταν πληροφορίες για τις ρωσικές στρατιωτικές απώλειες.
Η Rosstat έχει επιβεβαιώσει ότι δέχθηκε κυβερνοεπιθέσεις, αλλά αμφισβητεί ότι παραβιάστηκαν βάσεις δεδομένων ή διέρρευσαν εμπιστευτικές πληροφορίες.
Τα ευρήματα του Bloomberg προσθέτουν μια νέα διάσταση στο ανθρώπινο κόστος του πολέμου: πέρα από τους Ρώσους στρατιώτες που έχουν σκοτωθεί, οι απώλειες εκτείνονται σε δεκάδες άλλες χώρες, αναδεικνύοντας τη διεθνή διάσταση της στρατολόγησης και τις συνέπειες της παρατεταμένης σύγκρουσης στην Ουκρανία.
