Προσχέδιο συμφωνίας Ιράν -ΗΠΑ κυκλοφορεί μετά τις επαφές στη Ντόχα, με την Τεχεράνη να απαιτεί την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού.
Νέες προοπτικές διπλωματικής συνεννόησης διαμορφώνονται ανάμεσα στην Τεχεράνη και την Ουάσιγκτον, καθώς οι Ιρανοί διαπραγματευτές αναχώρησαν την Κυριακή (1/11) από το Κατάρ, έπειτα από συνομιλίες με μεσολαβητές που αποσκοπούν στον τερματισμό του πολέμου με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Σύμφωνα με αξιωματούχο που έχει ενημερωθεί για τις διαβουλεύσεις, η αναχώρηση της ιρανικής αντιπροσωπείας δεν συνδέεται με εμπλοκή ή δυσκολίες στις διαπραγματεύσεις, ενώ παραμένει ανοιχτό το ενδεχόμενο νέας συνάντησης.
Ο ίδιος επιβεβαίωσε ότι βρίσκεται σε κυκλοφορία προσχέδιο πρότασης για ενδεχόμενη συμφωνία, χωρίς ωστόσο να αποκαλύψει το περιεχόμενό του ή να διευκρινίσει εάν έχει υπάρξει σύγκλιση στα βασικά ζητήματα.
Ο ρόλος του Κατάρ και οι όροι της Τεχεράνης
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκάεϊ, επιβεβαίωσε ότι ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Καζέμ Γκαριμπαμπάντι επισκέφθηκε τη Ντόχα, προκειμένου να διευκολύνει την ανταλλαγή μηνυμάτων με την αμερικανική κυβέρνηση μέσω Καταριανών μεσολαβητών.
Όπως εξήγησε, η βάση των συζητήσεων παραμένει το σχέδιο επτά σημείων που είχε καταρτίσει το Ιράν τον περασμένο Σεπτέμβριο, προβλέποντας την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και τον τερματισμό του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού.
Ο Μπαγκάεϊ υπογράμμισε ότι η ιρανική πλευρά έχει διατυπώσει συγκεκριμένες προϋποθέσεις για οποιαδήποτε διευθέτηση, συνδέοντας άμεσα την αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας με την ικανοποίηση των απαιτήσεων της χώρας του.
«Τα αιτήματά μας έχουν διατυπωθεί με απόλυτη σαφήνεια και διαφάνεια. Είναι εύλογα και λογικά», δήλωσε, τονίζοντας ότι «δεν μπορεί να υπάρξει τελική συμφωνία» χωρίς τον τερματισμό του αποκλεισμού και τον σεβασμό των νόμιμων απαιτήσεων της Τεχεράνης.
Η ιρανική κυβέρνηση εμφανίζεται, πάντως, διατεθειμένη να επιταχύνει την εφαρμογή της πρότασής της, εφόσον επιτευχθεί συμφωνία.
Σχέδιο για άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ σε δύο ημέρες
Το περασμένο Σάββατο (31/10), το Al Jazeera, επικαλούμενο τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αρακτσί, μετέδωσε ότι η Τεχεράνη εξετάζει τη δυνατότητα επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ μέσα σε 48 ώρες, αντί του αρχικού χρονοδιαγράμματος των επτά ημερών.
Η συντόμευση αυτή προέκυψε έπειτα από διαβουλεύσεις με την καταριανή πλευρά και προϋποθέτει την προηγούμενη αποδοχή και εφαρμογή των συμφωνημένων όρων από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα αποτελεί μία από τις σημαντικότερες οδούς μεταφοράς πετρελαίου και φυσικού αερίου διεθνώς, γεγονός που προσδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στις διαπραγματεύσεις για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας.
Υπενθυμίζεται ότι η αρχική ιρανική πρόταση είχε απορριφθεί από τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, με τις δύο πλευρές να αναζητούν πλέον περιθώρια συνεννόησης μέσω της διαμεσολάβησης του Κατάρ.
Ανησυχία για νέα στρατιωτική κλιμάκωση μετά τις εκλογές στις ΗΠΑ
Η διπλωματική κινητικότητα πραγματοποιείται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία, καθώς την Τρίτη 3 Νοεμβρίου διεξάγονται οι ενδιάμεσες εκλογές στις Ηνωμένες Πολιτείες, με τις εξελίξεις να συνοδεύονται από ανησυχίες για πιθανή αναζωπύρωση των εχθροπραξιών μετά την ολοκλήρωση της ψηφοφορίας.
Ερωτηθείς εάν η Τεχεράνη αναμένει διαφοροποίηση της αμερικανικής πολιτικής ανάλογα με το εκλογικό αποτέλεσμα, ο Εσμαΐλ Μπαγκάεϊ απάντησε ότι το Ιράν δεν θεωρεί πως οι εκλογές θα «γεννήσουν μια νέα Αμερική».
Από την πλευρά του, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει δηλώσει ότι η Ουάσιγκτον δεν πρόκειται να εξαπολύσει νέες στρατιωτικές επιθέσεις εναντίον του Ιράν πριν από τις κάλπες, χαρακτηρίζοντας παράλληλα παραγωγικές τις συνομιλίες με την ιρανική πλευρά.
Ωστόσο, ο Αμερικανός πρόεδρος δεν έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο νέας στρατιωτικής δράσης, διατηρώντας ανοιχτές τις επιλογές της κυβέρνησής του σε περίπτωση που οι διπλωματικές προσπάθειες δεν οδηγήσουν σε αποτέλεσμα.
