Σαφές μήνυμα προς την Τουρκία ότι η πρόοδος στις ευρωτουρκικές σχέσεις προϋποθέτει εξελίξεις στο Κυπριακό έστειλε ο Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης.

Μιλώντας σε ενημέρωση και συζήτηση με δημοσιογράφους στη Θεσσαλονίκη, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος της Κυπριακής Δημοκρατίας συνέδεσε την αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης ΕΕ–Τουρκίας με την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων από το σημείο όπου διακόπηκαν το 2017, στο Κραν Μοντανά, παρουσιάζοντας παράλληλα τις διπλωματικές πρωτοβουλίες της Λευκωσίας, την πρόοδο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου και τις επιδόσεις της κυπριακής οικονομίας.

Το μήνυμα στην Άγκυρα και η συνάντηση Φίτο–Φιντάν

«Το μήνυμα, το οποίο η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει δώσει στην Τουρκία, και το μήνυμα το οποίο στέλνουμε καθημερινά, είναι ότι αν η Τουρκία επιθυμεί πρόοδο στα ευρωτουρκικά υπάρχει ο τρόπος και αυτή η πρόοδος μπορεί να επιτευχθεί μέσα από την πρόοδο στο Κυπριακό», δήλωσε ο Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης.

Η τοποθέτησή του έγινε με αφορμή τη συνάντηση του εκτελεστικού αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και ειδικού εκπροσώπου της για το Κυπριακό, Ραφαέλε Φίτο, με τον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, στην Άγκυρα.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος ανέφερε ότι ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, αναμένεται να επικοινωνήσει το βράδυ της Παρασκευής με τον Ευρωπαίο αξιωματούχο, προκειμένου να ενημερωθεί για το περιεχόμενο των συνομιλιών και να εξετάσουν τα επόμενα βήματα.

Όπως επισήμανε, η τουρκική ηγεσία έχει εκφράσει επανειλημμένα το ενδιαφέρον της για την εμβάθυνση των σχέσεων με την ΕΕ, με βασικές επιδιώξεις την αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης, τη συμμετοχή στα ευρωπαϊκά αμυντικά προγράμματα, ιδιαίτερα στο χρηματοδοτικό εργαλείο SAFE ύψους 150 δισ. ευρώ, και την απελευθέρωση του καθεστώτος θεωρήσεων εισόδου.

Σύμφωνα με τον κ. Λετυμπιώτη, η ευρωπαϊκή πλευρά έχει καταστήσει σαφές ότι η έναρξη συζητήσεων για την αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης μπορεί να προχωρήσει παράλληλα με την ανακοίνωση της επανέναρξης των συνομιλιών για το Κυπριακό, στη βάση της διαδικασίας που είχε διακοπεί το 2017.

Οι 19 προτάσεις Χριστοδουλίδη και η νέα πρωτοβουλία του ΟΗΕ

Αναφερόμενος στις διπλωματικές προσπάθειες της κυπριακής κυβέρνησης από την ανάληψη των καθηκόντων της το 2023, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος υποστήριξε ότι οι πρωτοβουλίες της Λευκωσίας συνέβαλαν στην ενεργότερη εμπλοκή των Ηνωμένων Εθνών και της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις προσπάθειες επανεκκίνησης της ειρηνευτικής διαδικασίας.

Ιδιαίτερη σημασία απέδωσε στην κοινή ανακοίνωση για την ταυτόχρονη διάνοιξη δύο σημείων διέλευσης, την οποία χαρακτήρισε σημαντική εξέλιξη μετά το αδιέξοδο των συνομιλιών στο Κραν Μοντανά.

Παράλληλα, γνωστοποίησε ότι επίκειται τριμερής συνάντηση του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, με τον Νίκο Χριστοδουλίδη και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Ερχιουρμάν, σε ημερομηνία που θα καθορίσει ο επικεφαλής των Ηνωμένων Εθνών.

Σύμφωνα με τον σχετικό οδικό χάρτη, θα ακολουθήσει νέα διευρυμένη πενταμερής συνάντηση, υπό την αιγίδα του γενικού γραμματέα.

Ο κ. Λετυμπιώτης εξέφρασε την πεποίθηση ότι η επιστροφή στο τραπέζι των ουσιαστικών διαπραγματεύσεων θα μπορούσε να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για οριστική επίλυση του Κυπριακού.

«Είναι η έντονή μας πεποίθηση, είναι η βαθιά μας πεποίθηση, ότι αν επαναρχίσουν οι διαπραγματεύσεις από το σημείο που είχαν διακοπεί το 2017, πλέον θα βρισκόμαστε πολύ κοντά στον ορίζοντα οριστικής επίλυσης του Κυπριακού», ανέφερε, διευκρινίζοντας ότι η λύση πρέπει να συνάδει με το Διεθνές Δίκαιο, τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και τις αρχές και αξίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στο πλαίσιο αυτό, υπενθύμισε ότι ο πρόεδρος Χριστοδουλίδης έχει καταθέσει 19 εισηγήσεις, οι οποίες αφορούν τόσο την ουσία όσο και τη μεθοδολογία της διαδικασίας επίλυσης.

«Ασφαλώς, τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης μπορούν να περιβάλλουν αυτή την προσπάθεια αλλά δεν μπορούν να την καθορίσουν», υπογράμμισε, δίνοντας προτεραιότητα στην επανέναρξη των πολιτικών διαπραγματεύσεων.

Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου και ο ρόλος της Γαλλίας

Απαντώντας σε ερώτηση για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος χαρακτήρισε το έργο στρατηγικής σημασίας τόσο για τις δύο χώρες όσο και για την ευρύτερη περιοχή και την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Υπενθύμισε ότι οι πρώτες συζητήσεις για την υλοποίησή του είχαν ξεκινήσει ήδη από το 2012, επισημαίνοντας ότι η πρόοδος που έχει σημειωθεί πρέπει να αξιολογείται υπό το πρίσμα της μακρόχρονης προετοιμασίας του.

«Και σήμερα, το 2026, βρισκόμαστε σε ένα σημείο προόδου υλοποίησης αυτού του έργου, σύμφωνα πάντοτε με αυτά που καθορίζει το διεθνές δίκαιο», δήλωσε.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στο ιδιαίτερα υψηλό επίπεδο επικοινωνίας και συνεργασίας μεταξύ Κύπρου, Ελλάδας και Γαλλίας, χαρακτηρίζοντας την Ελλάδα στενότερο συμπαραστάτη, σύμμαχο και εταίρο της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Κυπριακή οικονομία: Ανάπτυξη, μείωση χρέους και αύξηση μισθών

Σημαντικό μέρος της ενημέρωσης αφιερώθηκε στις επιδόσεις της κυπριακής οικονομίας, με τον κ. Λετυμπιώτη να παρουσιάζει στοιχεία για την ανάπτυξη, το δημόσιο χρέος, την απασχόληση και τις αποδοχές.

Σύμφωνα με τον απολογισμό που παρέθεσε, ο ρυθμός οικονομικής ανάπτυξης διαμορφώθηκε στο 6% το 2023, στο 6,6% το 2024 και στο 4,8% το 2025, επιδόσεις οι οποίες, όπως υποστήριξε, υπερέβησαν κατά περισσότερο από τρεις φορές τον μέσο όρο της Ευρωζώνης και της ΕΕ.

Την ίδια περίοδο, το δημόσιο χρέος μειώθηκε από το 80% του ΑΕΠ το 2022 σε περίπου 46% το 2026, καταγράφοντας, σύμφωνα με τον κυβερνητικό εκπρόσωπο, την ταχύτερη αποκλιμάκωση μεταξύ των κρατών-μελών της Ένωσης.

Η ανεργία περιορίστηκε στο 3,6%, στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2008, ενώ ανοδική πορεία παρουσίασαν και οι αμοιβές των εργαζομένων.

Ο μέσος μηνιαίος μισθός αυξήθηκε από 2.202 ευρώ το 2022 σε 2.591 ευρώ το 2025. Αντίστοιχα, ο διάμεσος μισθός ενισχύθηκε από 1.701 σε 1.953 ευρώ, σημειώνοντας αύξηση περίπου 15%.

Ο κατώτατος μισθός διαμορφώθηκε το 2026 στα 1.088 ευρώ, έναντι 940 ευρώ το 2023.

Φορολογικές ελαφρύνσεις και νέα μέτρα πριν από τα Χριστούγεννα

Ο κ. Λετυμπιώτης παρουσίασε επίσης τις παρεμβάσεις της κυβέρνησης για τη στήριξη των εισοδημάτων, επισημαίνοντας ότι η φορολογική μεταρρύθμιση, η οποία εφαρμόζεται από το 2026, αύξησε το αφορολόγητο όριο στις 22.000 ευρώ.

Το νέο πλαίσιο προβλέπει πρόσθετες φορολογικές εκπτώσεις ανάλογα με τον αριθμό των εξαρτώμενων παιδιών, καθώς και ελαφρύνσεις για στεγαστικά δάνεια πρώτης κατοικίας και δαπάνες ενεργειακής αναβάθμισης.

Στον τομέα της στέγασης, από το 2023 έχουν εγκριθεί περισσότερες από 6.500 αιτήσεις στο πλαίσιο στεγαστικών σχεδίων, συνολικού ύψους περίπου 170 εκατ. ευρώ.

Παράλληλα, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε, η κυπριακή κυβέρνηση έχει διαθέσει περισσότερα από 1 δισ. ευρώ για τη στήριξη των νοικοκυριών, μέσω παρεμβάσεων που περιλαμβάνουν τη μείωση του ΦΠΑ στον ηλεκτρισμό από 19% σε 5% και την εφαρμογή μηδενικού ΦΠΑ σε βασικά αγαθά.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος προανήγγειλε, μάλιστα, την εξέταση νέων μέτρων οικονομικής ενίσχυσης ενόψει της εορταστικής περιόδου.

«Ήδη, την ερχόμενη εβδομάδα έχουμε προγραμματισμένη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου όπου επιπρόσθετα μέτρα θα εξεταστούν ενόψει και των Χριστουγέννων, μέτρα αρκετών δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ», ανέφερε.

Αμυντική ενίσχυση και πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική

Ολοκληρώνοντας την ενημέρωσή του, ο Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης στάθηκε στην ενίσχυση της αμυντικής θωράκισης της Κυπριακής Δημοκρατίας κατά την τελευταία τριετία, καθώς και στην εμβάθυνση των σχέσεών της με τους ευρωπαϊκούς εταίρους και τις γειτονικές χώρες.

Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στις κοινές οικονομικές και ανθρωπιστικές πρωτοβουλίες της Λευκωσίας, μεταξύ των οποίων και το σχέδιο παροχής ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα, επισημαίνοντας τον ρόλο της Κύπρου στις περιφερειακές και διεθνείς εξελίξεις.

Απέδωσε τις διπλωματικές αυτές πρωτοβουλίες σε «μια πολυδιάστατη εξωστρεφή εξωτερική πολιτική, η οποία πολλές φορές διευρύνει το αποτύπωμα της χώρας μας».

Στην ενημέρωση των δημοσιογράφων παρέστη και ο γενικός πρόξενος της Κυπριακής Δημοκρατίας στη Θεσσαλονίκη, Κωνσταντίνος Πολυκάρπου.