Ως προεδρεύων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ ο Κυριάκος Μητσοτάκης ξεκαθάρισε ότι καμία διμερής συμφωνία δεν μπορεί να υπερισχύσει του Διεθνούς Δικαίου.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ως προεδρεύων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη τόνισε πως το τουρκολιβυκό μνημόνιο είναι παράνομο, αυθαίρετο και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα, ξεκαθαρίζοντας παράλληλα πως δεν πρόκειται να εμποδίσει το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης της Ελλάδας με την Κύπρο.
«Σε καμία περίπτωση δεν μπορεί το μνημόνιο αυτό να λειτουργήσει ως πρόσχημα για την αμφισβήτηση νόμιμων δραστηριοτήτων στη θάλασσα ή για την παρεμπόδιση στρατηγικών έργων συνδεσιμότητας τα οποία η περιοχή μας χρειάζεται επειγόντως», διαμήνυσε ο πρωθυπουργός.
Η ηλεκτρική διασύνδεση και η επανεκκίνηση των ερευνών
Ο χρόνος για να μπει το έργο στην τελική του ευθεία με την πόντιση του καλωδίου μέσα στο αμέσως επόμενο διάστημα κυλά ήδη αντίστροφα. Το πλοίο Abeille Marengo, που θα διεξάγει τις έρευνες, βρίσκεται εδώ και τρεις ημέρες στο λιμάνι του Ηρακλείου της Κρήτης και το επόμενο βήμα στον οδικό χάρτη είναι η έκδοση της NAVTEX για την επανεκκίνηση των ερευνών. Σύμφωνα με πληροφορίες, είναι κάτι που δεν θα αργήσει ιδιαίτερα να πραγματοποιηθεί σε απόλυτο συντονισμό με την Κύπρο και φυσικά με τη Γαλλία, αφού την ευθύνη των ερευνών έχει η γαλλική εταιρεία Meridiam.
Οσο για την τυπική και προβλεπόμενη διαδικασία ενημέρωσης των χωρών της περιοχής, συμπεριλαμβανομένης της Τουρκίας, αυτή θα γίνει από τη γαλλική εταιρεία. Από την κυβέρνηση τονίζουν ότι πρόκειται για διαδικασία που ακολουθείται σε όλα τα αντίστοιχα έργα, χωρίς κανένα έννομο αποτέλεσμα. «Είναι εντελώς διαφορετικό πράγμα η άδεια, που δεν τίθεται τέτοιο θέμα, και η ενημέρωση, η οποία γίνεται όπως προβλέπεται, χωρίς να παράγει κανένα έννομο αποτέλεσμα», τόνισε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης.
Τα κυριαρχικά δικαιώματα των νησιών
Ο πρωθυπουργός στη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ εξήγησε στη διεθνή κοινότητα με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο, όσος χρόνος κι αν περάσει και όσο συχνά κι αν επαναλαμβάνονται οι παράνομες αξιώσεις της Αγκυρας, αυτό που είναι παράνομο παραμένει παράνομο. Ο κ. Μητσοτάκης ανέφερε πως το αποκαλούμενο τουρκολιβυκό μνημόνιο αποτελεί κατάφωρη παραβίαση των θεμελιωδών αρχών του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας, είναι αυθαίρετο και αντιβαίνει στη γεωγραφία.
Ο πρωθυπουργός έδειξε χάρτη και εξήγησε πώς επιχειρεί αυτό το μνημόνιο να εξαφανίσει τα ελληνικά νησιά. Εξήγησε ότι η Ελλάδα και ηΛιβύη είναι φυσικοί γείτονες, με αντικείμενες ακτές και έχουν το δικαίωμα, βάσει του Διεθνούς Δικαίου, να οριοθετήσουν τις θαλάσσιες ζώνες τους μέσω συμφωνίας. Αντίθετα, σημείωσε, η Τουρκία και η Λιβύη δεν έχουν αντικείμενες ή παρακείμενες ακτές και έχουν επιχειρήσει να καθορίσουν ένα τεχνητό θαλάσσιο σύνορο μεταξύ τους, σαν να μην υπάρχουν τα ελληνικά νησιά που βρίσκονται ανάμεσα στις ακτές τους.
«Αυτό το μνημόνιο απλώς προσποιείται ότι δεν υπάρχουν. Ομως η γεωγραφία δεν μπορεί να ξαναγραφτεί. Και τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν μπορούν να διαγραφούν με το να χαράσσονται αυθαίρετες γραμμές σε έναν χάρτη», υπογράμμισε ο κ. Μητσοτάκης επισημαίνοντας πως η συμφωνία της Ελλάδας με την Αίγυπτο το 2020 για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών αποτελεί πρότυπο.
Ο πρωθυπουργός επανάλαβε ρητά ότι το Διεθνές Δίκαιο είναι απολύτως σαφές πως τα νησιά έχουν δικαίωμα σε θαλάσσιες ζώνες, συμπεριλαμβανομένης της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ, σύμφωνα με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας με τις σχετικές διατάξεις να είναι δεσμευτικές για όλα τα κράτη. «Καμία συμφωνία μεταξύ δύο κρατών δεν μπορεί να στερήσει από τρίτο κράτος τα κυριαρχικά του δικαιώματα. Και καμία διμερής συμφωνία δεν μπορεί να υπερισχύσει του Διεθνούς Δικαίου. Το τουρκολιβυκό μνημόνιο παραβιάζει αυτές τις θεμελιώδεις αρχές. Δεν παράγει έννομα αποτελέσματα όσον αφορά τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας», τόνισε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
Η κύρωση από τη Λιβύη
Πρόσθεσε δε ότι η πρόσφατη κύρωσή του από τη Βουλή της Λιβύης δεν μπορεί να μετατρέψει ένα παράνομο μνημόνιο σε νόμιμη συμφωνία σημειώνοντας πως ο παράνομος χαρακτήρας του έχει αναγνωριστεί σαφώς από τη διεθνή κοινότητα συμπεριλαμβανομένων των 27 κρατών-μελών της ΕΕ. Παράλληλα, ανέφερε πως δεν πρόκειται απλώς για μια διμερή συμφωνία, αλλά αμφισβητεί τα θεμέλια της πολυμέρειας, απειλεί την ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή και υπονομεύει τους κανόνες που προστατεύουν τα δικαιώματα των κρατών.
