Η πρόταση του Κυριάκου Πιερρακάκη για την αξιοποίηση των εσόδων από το 6G εντάσσεται πλέον στις διαπραγματεύσεις για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό 2028–2034.

Η ελληνική πρωτοβουλία για τη δημιουργία μιας Ευρωπαϊκής Ένωσης Ραδιοφάσματος αποκτά συγκεκριμένη θέση στη συζήτηση για τη χρηματοδότηση των προτεραιοτήτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Βασικά στοιχεία της πρότασης του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και προέδρου του Eurogroup περιλαμβάνονται στο αναθεωρημένο διαπραγματευτικό πλαίσιο, γνωστό ως «Nego-box», για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο. Το δε κείμενο παρουσίασε ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, μετά τις διαβουλεύσεις του με τα κράτη-μέλη.

Πανευρωπαϊκός συντονισμός για τις δημοπρασίες του 6G

Όπως αναφέρουν κύκλοι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η ενσωμάτωση των σχετικών προβλέψεων δείχνει ότι η ελληνική πρωτοβουλία περνά από την πολιτική συζήτηση σε συγκεκριμένη ευρωπαϊκή διαπραγμάτευση.

Η βασική της επιδίωξη είναι να αποκτήσει η Ευρωπαϊκή Ένωση πρόσθετους χρηματοδοτικούς πόρους, διευρύνοντας τη συζήτηση πέρα από την κατανομή των κονδυλίων που έχει ήδη στη διάθεσή της.

Ο Κυριάκος Πιερρακάκης παρουσίασε την πρόταση τον Ιούλιο και την εξειδίκευσε τον Σεπτέμβριο του 2026. Προβλέπει πανευρωπαϊκό συντονισμό των μελλοντικών δημοπρασιών συχνοτήτων 6G, ώστε ένα μέρος των εσόδων να κατευθύνεται στον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό και ένα άλλο σε στρατηγικές τεχνολογικές επενδύσεις. 

Η αρχική εκτίμηση για τη χρηματοδοτική δυνατότητα του σχεδίου ανέρχεται σε 12–15 δισ. ευρώ. Στο ποσό αυτό δεν συνυπολογίζονται ενδεχόμενα επιπλέον έσοδα από μελλοντικές ανανεώσεις αδειών 5G.

Τι προβλέπει το νέο ευρωπαϊκό κείμενο

Στο αναθεωρημένο διαπραγματευτικό πλαίσιο γίνεται ρητή αναφορά στην ένταξη των εσόδων από τα δικαιώματα χρήσης ραδιοφάσματος άνω των 6 GHz, που προορίζεται για υπηρεσίες 6G, στον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η συγκεκριμένη πηγή χρηματοδότησης προβλέπεται να λειτουργεί συμπληρωματικά, περιορίζοντας αντίστοιχα τις εθνικές συνεισφορές των κρατών-μελών.

Ωστόσο, το πεδίο της συζήτησης δεν περιορίζεται στις νέες συχνότητες. Το κείμενο προβλέπει τη δυνατότητα αξιοποίησης εσόδων και από άλλες ζώνες ραδιοφάσματος, οι οποίες έχουν ήδη δημοπρατηθεί σε εθνικό επίπεδο, όταν λήξουν ή ανανεωθούν τα σχετικά δικαιώματα χρήσης.

Με αυτή την πρόβλεψη εξετάζεται η προοπτική μιας διαρκούς πηγής ευρωπαϊκών εσόδων, η οποία θα συνδέεται με την αξιοποίηση του ραδιοφάσματος.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να εντάξει τη σχετική πρόταση στην αντίστοιχη τομεακή νομοθεσία το πρώτο εξάμηνο του 2028.

Νέα έσοδα για τις αυξανόμενες ευρωπαϊκές ανάγκες

Σύμφωνα με τους ίδιους κύκλους, η ελληνική προσέγγιση επιχειρεί να αντιμετωπίσει ένα σταθερό πρόβλημα της Ένωσης: πώς θα χρηματοδοτήσει τις αυξανόμενες ανάγκες της, χωρίς κάθε νέα προτεραιότητα να οδηγεί σε αντιπαράθεση για τις εισφορές και τα μερίδια των κρατών-μελών.

Οι απαιτήσεις για επενδύσεις στην άμυνα, στην ανταγωνιστικότητα, στην τεχνολογία και στις υποδομές μεγαλώνουν. Την ίδια στιγμή, ζητούμενο παραμένει η διατήρηση ισχυρών πολιτικών συνοχής.

Η πρόταση Πιερρακάκη μεταφέρει μέρος της συζήτησης στη δημιουργία πρόσθετων εσόδων από κοινά ευρωπαϊκά πλεονεκτήματα. Έτσι, η διαπραγμάτευση μπορεί να διευρυνθεί πέρα από το ποια χώρα θα πληρώσει περισσότερα ή θα εισπράξει λιγότερα.

Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η πολιτική σημασία της παρουσίας βασικών στοιχείων της ελληνικής πρωτοβουλίας στο κείμενο του Αντόνιο Κόστα, καθώς συνδέει τη διαχείριση των συχνοτήτων με την ενίσχυση της επενδυτικής δυνατότητας της Ε.Ε..

Το ελληνικό μοντέλο που προτείνεται σε ευρωπαϊκή κλίμακα

Αφετηρία του σχεδίου αποτελεί η εμπειρία από τη δημοπράτηση των συχνοτήτων 5G στην Ελλάδα, κατά τη θητεία του Κυριάκου Πιερρακάκη στο υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Τότε, το 25% των εσόδων διατέθηκε στο επενδυτικό Ταμείο Φαιστός (Phaistos Fund), το οποίο δημιουργήθηκε για να στηρίξει καινοτόμες επιχειρήσεις και τεχνολογίες πέμπτης γενιάς.

Αυτή η σύνδεση των εσόδων από τις συχνότητες με τη χρηματοδότηση της καινοτομίας προτείνεται να εφαρμοστεί σε ευρωπαϊκή κλίμακα. Η μετάβαση στο 6G θα μπορούσε, με αυτόν τον τρόπο, να προσφέρει νέους πόρους και να στηρίξει την ενιαία αγορά τηλεπικοινωνιών.

Παράλληλα, η συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και ιδιωτικών κεφαλαίων θα μπορούσε να αυξήσει τη συνολική αξία των επενδύσεων που θα κινητοποιηθούν. Οι πόροι θα ήταν δυνατό να κατευθυνθούν σε δίκτυα νέας γενιάς, υποδομές τεχνητής νοημοσύνης και κρίσιμες ψηφιακές τεχνολογίες.

Οι κύκλοι της Κομισιόν επισημαίνουν ότι η ένταξη των προβλέψεων στο αναθεωρημένο «Nego-box» αποτελεί σημαντικό βήμα, χωρίς να σημαίνει ότι έχει εξασφαλιστεί η τελική συμφωνία των κρατών-μελών.

Οι επόμενοι κρίσιμοι σταθμοί είναι το ειδικό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 26ης–27ης Νοεμβρίου και η Σύνοδος της 17ης–18ης Δεκεμβρίου 2026, στις οποίες θα συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις για τον νέο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.

Η Ελλάδα προσέρχεται στη συζήτηση με ένα συγκεκριμένο χρηματοδοτικό σχέδιο, που συνδέει την ανάπτυξη των τηλεπικοινωνιών με την κάλυψη των ευρωπαϊκών επενδυτικών αναγκών.