Σε τριήμερο πένθος βρίσκεται η Ισπανία μετά τη σιδηροδρομική τραγωδία στην Ούρδα, μια κωμόπολη στην επαρχία του Τολέδο.
Διασώστες ψάχνουν εξονυχιστικά στα συντρίμμια αναζητώντας θύματα στον τόπο του δυστυχήματος, όπου τουλάχιστον 68 άνθρωποι σκοτώθηκαν όταν δύο αμαξοστοιχίες υψηλής ταχύτητας συγκρούστηκαν. Οι τραυματίες ανέρχονται σε 108, οι 58 από τους οποίους νοσηλεύονται.
Ο κόσμος είναι οργισμένος με την κυβέρνηση του Πέδρο Σάντσεθ όσον αφορά τη διαχείριση του σιδηροδρομικού δικτύου, καθώς πρόκειται για το δεύτερο κατά σειρά πολύνεκρο σιδηροδρομικό δυστύχημα στη χώρα φέτος.
«Σφάλμα» και «ανεξήγητες συνθήκες»
Από την τραγωδία προκλήθηκαν ερωτήματα όσον αφορά την ασφάλεια του ισπανικού σιδηροδρομικού δικτύου, αφού ο υπουργός Μεταφορών Όσκαρ Πουέντε αναφέρθηκε σε «σφάλμα» και «ανεξήγητες συνθήκες» που οδήγησαν στη σύγκρουση των δύο αμαξοστοιχιών.
Αυτή προκλήθηκε χθες, Τετάρτη, το πρωί στην περιφέρεια Καστίλλης-Λα Μάντσα όταν ένα τρένο υψηλής ταχύτητας της εθνικής εταιρείας Renfe συγκρούστηκε με τρένο που ήταν σταματημένο της ισπανικής ιδιωτικής εταιρείας Iryo.
Ο υπουργός Μεταφορών Όσκαρ Πουέντε δήλωσε ότι το σύστημα σηματοδότησης είχε βλάβη, προκαλώντας καταρχάς «την αυτόματη στάση» έξι τρένων που βρίσκονταν στη ζώνη, μεταξύ των οποίων οι δύο αμαξοστοιχίες που συγκρούστηκαν.
Ωστόσο μερικά λεπτά αργότερα, το κέντρο ελέγχου έδωσε εντολή στο τρένο Renfe να συνεχίσει την πορεία του, μια «εσφαλμένη» και «ανεξήγητη» απόφαση, όπως δήλωσε ο Όσκαρ Πουέντε.
Σε ένα τέταρτο, το τρένο αυτό της Renfe διέσχισε 25 χιλιόμετρα, σύμφωνα με τον υπουργό, προτού προσκρούσει, με άγνωστη προς το παρόν ταχύτητα και σε ευθεία γραμμή, στο τρένο της Iryo που παρέμενε σταματημένο στη γραμμή.
Το κέντρο ελέγχου είχε «σε μεγάλο βαθμό τον χρόνο για να ελέγξει το σφάλμα, αλλά δεν το διόρθωσαν», υπογράμμισε ο Πουέντε.
Σύμφωνα με έναν εκπρόσωπο των υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης, ο οποίος μίλησε χθες στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων (AFP), η σύγκρουση σημειώθηκε «στις 08:54» (09:54 ώρα Ελλάδας) μεταξύ «δύο τρένων, ενός της Iryo και ενός της Renfe», κοντά στον σταθμό της Ούρδα, στην περιφέρεια της Καστίλης-Λα Μάντσα.
Ηχητικά ντοκουμέντα
Ηχητικά ντοκουμέντα από τις επικοινωνίες μεταξύ των ελεγκτών στη Μαδρίτη και των μηχανοδηγών υποδεικνύουν ότι δόθηκε άδεια κίνησης, μια ανεξήγητη -και όπως αποδείχθηκε μοιραία εντολή- σε ένα τρένο υψηλής ταχύτητας, παρόλο που ένα άλλο τρένο βρισκόταν ακινητοποιημένο πιο μπροστά στην ίδια γραμμή.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με την ισπανική εφημερίδα El País, η οποία δημοσιοποίησε τις ηχογραφήσεις των συνομιλιών μεταξύ των μηχανοδηγών και των ελεγκτών, ο ελεγκτής έδωσε εντολή στο AVE, το οποίο βρισκόταν 25 χιλιόμετρα πίσω από την αμαξοστοιχία της Iryo, να συνεχίσει την πορεία του «κανονικά» και όχι με οπτική επιτήρηση, όπως προέβλεπε το πρωτόκολλο, με ανώτατο όριο ταχύτητας τα 40 χιλιόμετρα την ώρα.
Την ίδια εντολή, να συνεχίσει την πορεία της «κανονικά», φέρεται να έλαβε και η αμαξοστοιχία της Iryo. Ωστόσο, στις 8:48, μόλις πέντε λεπτά πριν από τη σύγκρουση, η μηχανοδηγός της Iryo επικοινώνησε εκ νέου με το κέντρο ελέγχου στη Μαδρίτη. Κατά την επικοινωνία αυτή, ενημέρωσε ότι δεν μπορούσε να επανεκκινήσει το σύστημα της αμαξοστοιχίας και ότι «παρέμενε ακινητοποιημένη».
Ο διάλογος
Στις ηχογραφημένες συνομιλίες τις οποίες έχει στη διάθεσή της η El Pais, η μηχανοδηγός ενημέρωσε τον ελεγκτή.
Ελεγκτής: 6076, εδώ Ατότσα.
Μηχανοδηγός της Iryo: Καλησπέρα, το τρένο δεν μου επιτρέπει να κάνω επανεκκίνηση στο σύστημα LZB. Γι' αυτόν τον λόγο παραμένω ακινητοποιημένη στο σήμα εισόδου.
Ελεγκτής: Εντάξει, ελήφθη. Εάν αντιμετωπίσετε και άλλο πρόβλημα, καλέστε μας.
Μηχανοδηγός της Iryo: Εντάξει, θα σας ξανακαλέσω.
Στη συνέχεια έκλεισε το τηλέφωνο και ακούστηκε ο ελεγκτής να λέει στους συναδέλφους του στο κέντρο ελέγχου:
Ελεγκτής: Σοβαρά τώρα, ρε φίλε. Το 6076 έχει προβλήματα με τον εξοπλισμό. Αυτός είναι με ένα meta 40 (δηλαδή χιλιόμετρα) μέχρι να μπορέσει να σταματήσει, μέχρι να σταματήσει.
Παρότι ο μηχανοδηγός δεν δήλωσε ποτέ ότι είχε ολοκληρώσει τη διαδικασία επαναφοράς του συστήματος, το κέντρο ελέγχου έδωσε στο άλλο τρένο άδεια να συνεχίσει την πορεία του με κανονική ταχύτητα, χωρίς να επιβάλει το όριο των 40 χλμ./ώρα, το οποίο προβλέπεται σε περιπτώσεις δυσλειτουργίας του αυτόματου συστήματος σηματοδότησης.
Δεύτερος ελεγκτής: Περίμενε ένα λεπτό…
Ελεγκτής: Ναι, αλλά δεν έφτανε στη διαδρομή. Είχε έναν meta 40 να συνεχίσει στο BSL. Δεν έχουμε αλλάξει. Έχουμε πρόβλημα στην Ούρδα.
Συνομιλία του κέντρου ελέγχου με τη μηχανοδηγό του τρένου Iryo
8:41: Πρώτη τηλεφωνική επικοινωνία με το Iryo
Μηχανοδηγός: Καλημέρα, Ατότσα. Παρουσιάστηκε απώλεια μετάδοσης ενώ κινούμουν με το σύστημα BZL. Το επόμενο τρένο πρέπει να κινηθεί στο 113 με ταχύτητα άνω των 200 χλμ./ώρα. Ωστόσο, δεν αποκαταστάθηκε η μετάδοση. Έχω ακινητοποιηθεί μπροστά στο σήμα εισόδου της Ούρδα.
Κέντρο ελέγχου: Εντάξει, μια στιγμή. Εδώ αναφέρεται το εξής για τον μηχανοδηγό του τρένου 6076: Αποσυνδέστε το σύστημα και επανασυνδέστε το.
Μηχανοδηγός: Και επανασυνδέστε το.
Κέντρο ελέγχου: Συνεχίστε την πορεία σας υπό το καθεστώς λειτουργίας BFL, με κανονική ταχύτητα.
Υπερσύγχρονο δίκτυο
Με σχεδόν 4.000 χιλιόμετρα σιδηροδρομικών γραμμών, το ισπανικό δίκτυο υψηλής ταχύτητας είναι το δεύτερο μεγαλύτερο στον κόσμο, έπειτα από εκείνο της Κίνας, και αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της χώρας.
Η σύγκρουση στο Ανταμούθ με 46 νεκρούς, στις 18 Ιανουαρίου, επίσης ανάμεσα σε δύο τρένα υψηλής ταχύτητας, είχε αναζωπυρώσει στην Ισπανία τη συζήτηση σχετικά με τη συντήρηση του σιδηροδρομικού δικτύου και την ασφάλεια των επιβατών, σε μια χώρα που αποτελεί τον δεύτερο δημοφιλέστερο τουριστικό προορισμό παγκοσμίως σε ετήσια βάση.
Η τραγωδία στην Ούρδα αποτελεί τη μεγαλύτερη σιδηροδρομική καταστροφή στην Ισπανία από τον φονικό εκτροχιασμό του 2013, κοντά στο Σαντιάγο ντε Κομποστέλα, στο βορειοδυτικό τμήμα της χώρας, ο οποίος είχε στοιχίσει τη ζωή σε 80 ανθρώπους.
