Πολύ μελάνι χύθηκε τις τελευταίες ημέρες για το πρόγραμμα Leader Αλιείας, τις επιχειρήσεις που χρηματοδοτήθηκαν και, κυρίως, για την περίπτωση του βουλευτή Πιερίας της Νέας Δημοκρατίας, Σπύρου Κουλκουδίνα.
Γράφει η Ελευθερία Γεωργίου
Δημοσιεύματα, καταγγελίες, ανακοινώσεις και βαρύγδουπες αναφορές σε «σκάνδαλο» δημιούργησαν την εντύπωση ότι ευρωπαϊκά κονδύλια που προορίζονταν αποκλειστικά για ψαράδες κατέληξαν σε επιχειρήσεις που δεν είχαν καμία σχέση με την αλιεία.
Μόνο που η πραγματικότητα, όπως προκύπτει από το πλαίσιο του προγράμματος, είναι αρκετά διαφορετική. Και το «Μανιφέστο» παρουσιάζει τα στοιχεία που αποσιωπήθηκαν από όσους έσπευσαν να σηκώσουν τη σημαία της καταγγελίας, αναδεικνύοντας παράλληλα μια ενδιαφέρουσα πτυχή της υπόθεσης, καθώς από το ίδιο πρόγραμμα φέρονται να έχουν χρηματοδοτηθεί επιχειρήσεις προσώπων με πολιτικές αναφορές στον ΣΥΡΙΖΑ και το ΠΑΣΟΚ.
Μεταξύ αυτών, σύμφωνα με τις πληροφορίες βρίσκεται ο Σάκης Γκούνας, πρώην βουλευτής Πιερίας του ΣΥΡΙΖΑ και στέλεχος της ΕΛΑΣ, καθώς και η Δέσποινα Τσερτικίδου, κόρη του πρώην βουλευτή και υφυπουργού του ΠΑΣΟΚ, Παντελή Τσερτικίδη.
Τι πραγματικά ισχύει
Το πρώτο στοιχείο που έχει ιδιαίτερη σημασία είναι ο ίδιος ο χαρακτήρας του προγράμματος. Το Leader Αλιείας, στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος Αλιείας και Θάλασσας 2014-2020, είχε εγκριθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και αποσκοπούσε στην ανάπτυξη των παράκτιων και αλιευτικών περιοχών.
Σύμφωνα με το πλαίσιο που είχε θεσπιστεί, τα πραγματικά δεδομένα έχουν ως εξής:
- Το πρόγραμμα απευθυνόταν και σε δραστηριότητες πέραν της επαγγελματικής αλιείας. Στους στόχους του περιλαμβανόταν ρητά η δημιουργία θέσεων εργασίας εκτός του αλιευτικού τομέα.
- Οι τουριστικές επενδύσεις ήταν επιλέξιμες. Το εγκεκριμένο πλαίσιο προέβλεπε χρηματοδότηση στον τουρισμό, στην εστίαση, στις υπηρεσίες και στη μεταποίηση, ανάλογα με την τοπική στρατηγική.
- Δικαιούχοι μπορούσαν να είναι και κάτοικοι των συγκεκριμένων περιοχών. Ακόμη και η δημιουργία τουριστικού καταλύματος ή μιας εμπορικής επιχείρησης μπορούσε να χρηματοδοτηθεί, εφόσον πληρούνταν οι προϋποθέσεις της πρόσκλησης.
- Οι Ομάδες Τοπικής Δράσης (στελέχη δηλαδή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης) αξιολογούσαν τις αιτήσεις. Είχαν την ευθύνη επιλογής των επενδύσεων και καθορισμού του ύψους της ενίσχυσης, με τη Διαχειριστική Αρχή να ασκεί τις προβλεπόμενες αρμοδιότητες εποπτείας.
- Συνολικά ολοκληρώθηκαν 923 πράξεις, εκ των οποίων 861 αφορούσαν δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις. Οι αντίστοιχες πληρωμές δημόσιας δαπάνης ανήλθαν σε 81,75 εκατ. ευρώ.
- Οι επενδύσεις δηλώνονταν στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Σύμφωνα με πληροφορίες, διαβιβάζονταν ετησίως αναλυτικοί κατάλογοι των ενταγμένων πράξεων, καθώς και κατά το κλείσιμο του προγράμματος.
Με άλλα λόγια, το γεγονός ότι μια επιχείρηση δραστηριοποιείται στον τουρισμό δεν αρκεί για να χαρακτηριστεί παράνομη η χρηματοδότησή της. Η νομιμότητα κάθε συγκεκριμένης επιδότησης κρίνεται (και εν προκειμένω κρίθηκε και από την ΕΕ) από την τήρηση των όρων της πρόσκλησης και των προβλεπόμενων διαδικασιών.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η υπόθεση του Σπύρου Κουλκουδίνα, η οποία ούτε λίγο ούτε πολύ επιχειρήθηκε να παρουσιαστεί ως ένας νέος ΟΠΕΚΕΠΕ.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η αίτηση χρηματοδότησης υποβλήθηκε τον Οκτώβριο του 2021, σχεδόν δύο χρόνια πριν από την εκλογή του στη Βουλή, ενώ η οικονομική έγκριση δόθηκε τον Φεβρουάριο του 2023, επίσης πριν από τις εθνικές εκλογές του ίδιου έτους.
Ο ίδιος, με δημόσια ανακοίνωσή του, άλλωστε, ξεκαθάρισε ότι η επιχειρηματική του δραστηριότητα στον τουρισμό ήταν γνωστή και καταγεγραμμένη στο βιογραφικό του από το 2019, πριν αποφασίσει να πολιτευτεί.
Επισημαίνει επίσης ότι η επιδότηση κάλυπτε μέρος της επένδυσης και ότι χρειάστηκε να καταβάλει ίδια συμμετοχή, αναλαμβάνοντας και τραπεζικό δανεισμό. Τόνισε, δε, ότι ακολούθησε όλες τις νόμιμες διαδικασίες και ότι τα σχετικά στοιχεία περιλαμβάνονται στις δηλώσεις «Πόθεν έσχες».
Περίσσευμα υποκρισίας
Την ίδια ώρα, όμως, η υποκρισία στην αντιπολίτευση περισσεύει. Κι αυτό διότι, ο Σάκης Γκούνας, πρώην βουλευτής Πιερίας του ΣΥΡΙΖΑ και στέλεχος της ΕΛΑΣ, φέρεται να συνδέεται με επιχείρηση που επίσης έλαβε ενίσχυση από το πρόγραμμα.
Αντίστοιχα, μεταξύ των δικαιούχων φέρεται να βρίσκεται και η Δέσποινα Τσερτικίδου, κόρη του Παντελή Τσερτικίδη, ο οποίος εξελέγη βουλευτής Πιερίας με το ΠΑΣΟΚ το 1993, το 1996 και το 2000 και διετέλεσε υφυπουργός Δημόσιας Τάξης στην κυβέρνηση του Κώστα Σημίτη.
Το ερώτημα, λοιπόν, για τους αυτόκλητους εισαγγελείς της πολιτικής ζωής είναι αν η συμμετοχή σε ένα εγκεκριμένο ευρωπαϊκό πρόγραμμα αρκεί για να στηθεί ένα ολόκληρο κατηγορητήριο σε βάρος ενός βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας. Και τότε τι ακριβώς ισχύει για τα πρόσωπα που συνδέονται με τον ΣΥΡΙΖΑ και το ΠΑΣΟΚ; Θα υπάρξει η ίδια ευαισθησία, οι ίδιες καταγγελίες και οι ίδιοι πηχυαίοι τίτλοι; Ή μήπως το «σκάνδαλο» εξαφανίζεται όταν ο δικαιούχος βρίσκεται στην άλλη πλευρά του πολιτικού χάρτη;