Οταν ο Κυριάκος Μητσοτάκης άφηνε πίσω του την άνοιξη του 2025 χωρίς να έχει στήσει κάλπες, πολλοί έλεγαν ότι «έχασε μία τεράστια ευκαιρία».
Βλέπετε, ο πόλεμος στο Ιράν, που ήταν σε εξέλιξη, έδινε το καλύτερο επιχείρημα και η νίκη της ΝΔ φάνταζε σίγουρη. Και στη συνέχεια, πάντως, αρκετοί συνέχισαν να βλέπουν πρόωρες εκλογές: αρχικά πόνταραν στον Ιούνιο (οι πιο βιαστικοί), μετά στον Σεπτέμβριο. Καθώς βρισκόμαστε στα μέσα του Νοεμβρίου, βέβαια, όλοι πλέον έχουν αντιληφθεί πως ο πρωθυπουργός θα κάνει εκλογές στο τέλος της τετραετίας. Ακριβώς όπως είχε δεσμευτεί.
Στο πλαίσιο αυτό, έχουν γεμίσει τις δημοσιογραφικές στήλες αναλύσεις πως ρισκάρει, ότι κανείς δεν μπορεί να προβλέψει πώς θα είναι τότε το κλίμα κ.ο.κ. Αλήθεια είναι όλα αυτά. Ομως, οι ανησυχούντες παραβλέπουν ότι κάθε μέρα που περνά γίνεται όλο και πιο κατανοητό στους πολίτες ότι δεν υπάρχει εναλλακτική. Κόμματα έχουμε πολλά, κάνουν όσο θόρυβο μπορούν, αλλά πολιτική δεν παράγουν. Προτάσεις και πρόγραμμα δεν έχουν. Οπότε, προφανώς και δεν υπάρχει η δυνατότητα να δει κανείς το μέλλον, αλλά το παρόν δικαιώνει την επιλογή του πρωθυπουργού.
Ο οποίος, δηλώνοντας ότι αν δεν είναι πρωθυπουργός δεν θα είναι και βουλευτής, έθεσε το δίλημμα με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο: οι εκλογές είναι μία Κυριακή, βγάζουν βουλευτές και πρωθυπουργό. Αυτή είναι η ουσία. Ολα τα άλλα είναι τακτικισμοί και ελιγμοί για το εσωκομματικό ακροατήριο μόνο του κάθε αρχηγού των κομμάτων της αντιπολίτευσης.
Θεσμική σταθερότητα
Η επιλογή να μη στηθούν πρόωρες κάλπες, παρά τις ευνοϊκές συγκυρίες που πέρασαν, αναδεικνύει την προσήλωση στη θεσμική τάξη. Η τήρηση της δέσμευσης για εκλογές στο τέλος της τετραετίας χτίζει ένα ισχυρό προφίλ αξιοπιστίας και συνέπειας απέναντι στους πολίτες που επιζητούν σταθερότητα. Και αυτό είναι σίγουρο, σύμφωνα τουλάχιστον με αναλυτές που εμπιστεύεται ο Κυριάκος Μητσοτάκης, πως θα αποτυπωθεί και στο εκλογικό αποτέλεσμα.
Επιπλέον, η άρνηση προσφυγής σε πρόωρες κάλπες με αφορμή διεθνείς κρίσεις ακυρώνει την κριτική περί πολιτικού οπορτουνισμού. Σε μια εποχή έντονης γεωπολιτικής ρευστότητας, η κυβέρνηση προβάλλει τον εαυτό της ως εγγυητή της ασφάλειας, αποφεύγοντας να εργαλειοποιήσει την αβεβαιότητα για μικροκομματικά οφέλη. Αυτή η στάση αποπνέει αυτοπεποίθηση και σιγουριά, χαρακτηριστικά που εκτιμώνται ιδιαίτερα από τους ψηφοφόρους του μεσαίου χώρου, οι οποίοι αποστρέφονται τις περιττές αναταράξεις.
Ο πολιτικός χρόνος λειτουργεί υπέρ της κυβέρνησης, καθώς αναδεικνύει την αδυναμία της αντιπολίτευσης να παρουσιάσει πρόσωπα και θέσεις που να αποτιμώνται θετικά από την κοινή γνώμη. Εφόσον οι αντίπαλοι αναλώνονται σε σκανδαλολογία και λαϊκισμό, η επιλογή εξάντλησης της τετραετίας δικαιώνεται από την ίδια την απουσία πειστικής εναλλακτικής λύσης. Η χρονική επέκταση δίνει τη δυνατότητα να φανεί ξεκάθαρα η στρατηγική αδυναμία των αντιπάλων, οι οποίοι εγκλωβίζονται σε μια μόνιμη, στείρα προεκλογική ρητορική χωρίς ορίζοντα. Ενώ τα κόμματα της αντιπολίτευσης αναγκάζονται να συντηρούν μια συνεχή εσωστρέφεια και ανούσιες συγκρούσεις, η κυβέρνηση διατηρεί το πλεονέκτημα της πρωτοβουλίας των κινήσεων, ορίζοντας εκείνη την ατζέντα και τον χρόνο της τελικής αναμέτρησης.
Η θέση του πρωθυπουργού ότι αν δεν εκλεγεί δεν θα παραμείνει βουλευτής θέτει το διακύβευμα της κάλπης με απόλυτη σαφήνεια. Ακυρώνει τη λογική της «χαλαρής ψήφου» και των εσωκομματικών τακτικισμών, ξεκαθαρίζοντας στους ψηφοφόρους πως η ουσία των εκλογών είναι αποκλειστικά η επιλογή του προσώπου που θα κυβερνήσει τη χώρα και των εκπροσώπων των πολιτών. Αφαιρείται και από τους πολίτες η λανθασμένη αντίληψη (σ.σ.: αυτή είναι η άποψη του «Κόκκινου Γάτου») πως την πρώτη φορά μπορεί να στείλουν μήνυμα και τη δεύτερη να πράξουν τα δέοντα. Είπαμε: μία κάλπη και έξω!
Ερχεται «κατώφλι» 5%…
Σύμφωνα με πληροφορίες και αναλύσεις που κυκλοφορούν εντόνως στα δημοσιογραφικά γραφεία, το σενάριο της αύξησης του εκλογικού ορίου στο 5% δεν αποτελεί πλέον απλώς μια θεωρητική συζήτηση, αλλά μια στοχευμένη πρόταση που εδράζεται σε συγκεκριμένα πολιτικά επιχειρήματα. Οι θιασώτες αυτής της θεσμικής αλλαγής προτάσσουν ως βασικό διακύβευμα τη διασφάλιση της πολιτικής σταθερότητας. Οπως επισημαίνουν εκλογικοί αναλυτές και στελέχη με γνώση του παρασκηνίου, σε μια περίοδο παρατεταμένων διεθνών κρίσεων, η χώρα έχει ανάγκη από συμπαγείς πλειοψηφίες και ταχύτητα στη λήψη αποφάσεων.
…και μπαίνει τέλος στο χάος
Στο πλαίσιο αυτό, προβάλλεται το επιχείρημα πως το υφιστάμενο πλαφόν του 3% τείνει να ευνοεί τον κατακερματισμό του Κοινοβουλίου, διευκολύνοντας την είσοδο σε κόμματα ακραίας διαμαρτυρίας. Στα ρεπορτάζ συχνά αναφέρεται πως η εικόνα μιας πολυφωνικής μεν, αλλά ενίοτε τοξικής Βουλής που αναλώνεται σε επικοινωνιακό θόρυβο αντί για την παραγωγή ουσιαστικού έργου, ενισχύει τις φωνές υπέρ της αναθεώρησης του νόμου. Επιπλέον, πολιτικοί κύκλοι υπογραμμίζουν πως η θέσπιση του 5% θα μπορούσε να λειτουργήσει ως θεσμικό ανάχωμα στον κίνδυνο ακυβερνησίας, λειτουργώντας παράλληλα ως ισχυρό κίνητρο για ευρύτερες συναινέσεις. Αντί της δημιουργίας προσωποπαγών μικροκομμάτων, ο υψηλότερος πήχης εκτιμάται ότι θα εξωθήσει τις μικρότερες πολιτικές δυνάμεις σε προεκλογικές συγκλίσεις και στη διαμόρφωση πιο υπεύθυνων σχηματισμών.
Με γιλέκο, φιλιά και αγκαλιές
Από το κρύο Παρίσι, ο Αλέξης Τσίπρας βρέθηκε στην Ηπειρο, όπου προσπάθησε να υπηρετήσει ένα πιο λαϊκό προφίλ. «Φιλιούνται, αγκαλιάζονται», που θα έλεγε και ο μεγάλος (άνθρωπος της τηλεόρασης) Ανδρέας Μικρούτσικος. Αλλαξε μπουφάν, φόρεσε και γιλεκάκι όπου το επέτρεπε ο καιρός, και άρχισε τις αγκαλιές και τα χτυπήματα στην πλάτη με τους κατοίκους. Τελικά τον «Γάτο» μας τον έπεισε: ο Αλέξης είναι ένας από εμάς. Απλώς θέλει να μας κυβερνήσει, με ό,τι σημαίνει αυτό, με βάση την εμπειρία από την πρώτη φορά που του δόθηκε η ευκαιρία.
