Απάντηση στις τουρκικές προτάσεις προς την Αίγυπτο για τις θαλάσσιες ζώνες έδωσε η Αθήνα, υπενθυμίζοντας ότι η οριοθέτησή τους διέπεται από το Διεθνές Δίκαιο.
Σαφές μήνυμα προς την Τουρκία, με αφορμή τη νέα πρότασή της προς την Αίγυπτο για συμφωνία οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών στην Ανατολική Μεσόγειο, απηύθυναν διπλωματικοί κύκλοι του ελληνικού υπουργείου Εξωτερικών.
«Οι διεθνείς σχέσεις δεν είναι δημοπρασία και οι θαλάσσιες ζώνες δεν κατακυρώνονται στον πλειοδότη», υπογράμμισαν, απορρίπτοντας τη λογική των ανταγωνιστικών προσφορών που, σύμφωνα με την ελληνική πλευρά, επιχειρεί να εισαγάγει η Άγκυρα στις διαπραγματεύσεις για την οριοθέτηση θαλάσσιων δικαιοδοσιών.
Η τουρκική πρόταση για 15.000 επιπλέον τετραγωνικά χιλιόμετρα
Αφορμή για την ελληνική αντίδραση αποτέλεσαν οι δηλώσεις του εκπροσώπου του τουρκικού υπουργείου Εθνικής Άμυνας, υποναυάρχου Ζεκί Ακτούρκ, ο οποίος επανέλαβε την ετοιμότητα της Άγκυρας να συνάψει συμφωνία οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών με την Αίγυπτο, στη βάση των «αμοιβαίων συμφερόντων».
Ο Τούρκος αξιωματούχος υποστήριξε ότι μια τέτοια συμφωνία θα μπορούσε να εξασφαλίσει στο Κάιρο περισσότερα από 15.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα πρόσθετης θαλάσσιας δικαιοδοσίας, σε σύγκριση με όσα, κατά την εκτίμηση της Άγκυρας, θα προέκυπταν από μια ενδεχόμενη συμφωνία με την Ελλάδα.
Πρόκειται για τουρκικό ισχυρισμό, ο οποίος δεν αποτελεί κοινά αποδεκτή εκτίμηση για την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών.
Ο Ζεκί Ακτούρκ χαρακτήρισε επίσης «σημαντική εξέλιξη» την επικύρωση, στις 20 Οκτωβρίου 2026, του τουρκολιβυκού μνημονίου του 2019 από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, υποστηρίζοντας ότι η εξέλιξη αυτή ενισχύει τις τουρκικές θέσεις περί διεθνούς δικαίου και δίκαιης κατανομής θαλάσσιων δικαιοδοσιών.
Παράλληλα, διαβεβαίωσε ότι η Τουρκία θα εξακολουθήσει να υπερασπίζεται όσα χαρακτηρίζει νόμιμα δικαιώματα και συμφέροντά της στην Ανατολική Μεσόγειο.
Αθήνα: «Καμία προσφορά δεν υποκαθιστά τη γεωγραφία»
Απαντώντας στις τουρκικές τοποθετήσεις, οι ελληνικοί διπλωματικοί κύκλοι επισήμαναν ότι η οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών πραγματοποιείται σύμφωνα με τις αρχές και τους κανόνες του Διεθνούς Δικαίου και δεν μπορεί να καθορίζεται από γεωπολιτικά ανταλλάγματα ή υποσχέσεις προς τρίτες χώρες.
«Καμία επικοινωνιακή προσφορά δεν μπορεί να υποκαταστήσει τη γεωγραφία και τους κανόνες του Δικαίου της Θάλασσας», ανέφεραν χαρακτηριστικά.
Η ελληνική πλευρά υπογραμμίζει ότι τα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών δεν αποτελούν αντικείμενο πλειοδοσίας, επιμένοντας στη σημασία των γεωγραφικών δεδομένων και των προβλέψεων της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS).
Στο επίκεντρο της διαφωνίας βρίσκεται και η διαφορετική προσέγγιση Αθήνας και Άγκυρας όσον αφορά τα δικαιώματα των ελληνικών νησιών σε θαλάσσιες ζώνες.
Η συμφωνία Ελλάδας - Αιγύπτου και οι νέες διαβουλεύσεις
Οι ίδιοι κύκλοι υπενθύμισαν ότι η συμφωνία μερικής οριοθέτησης ΑΟΖ μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου, που υπογράφηκε το 2020, στηρίζεται, σύμφωνα με την Αθήνα, στις αρχές του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδουν στην πρόσφατη κοινή απόφαση των δύο χωρών να συνεχίσουν τις τεχνικές διαβουλεύσεις για την επέκταση της υφιστάμενης συμφωνίας σε περιοχές που δεν έχουν ακόμη οριοθετηθεί.
Η εξέλιξη αυτή αποκτά πρόσθετο διπλωματικό ενδιαφέρον μετά την τουρκική πρόταση προς το Κάιρο και την επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου, το οποίο η Ελλάδα αμφισβητεί ως αντίθετο στο Διεθνές Δίκαιο.
Η Αθήνα επαναβεβαιώνει, έτσι, ότι η διαπραγμάτευση για τις θαλάσσιες ζώνες πρέπει να βασίζεται στη διεθνή νομιμότητα, προβάλλοντας παράλληλα τη συνέχιση της συνεργασίας με την Αίγυπτο ως βασικό στοιχείο της πολιτικής της στην Ανατολική Μεσόγειο.
