Χωρίς έγκριση έμεινε το σχέδιο συμφωνίας της COP31 για το κλίμα, καθώς η απουσία ρητής αναφοράς στα ορυκτά καύσιμα προκάλεσε αντιδράσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση και άλλες χώρες.

Η πρόταση που παρουσίασαν η Τουρκία και η Αυστραλία δεν συγκέντρωσε την απαραίτητη συναίνεση, με τη διάσκεψη του ΟΗΕ στην Αττάλεια να κινδυνεύει να ολοκληρωθεί χωρίς τελική πολιτική συμφωνία.

Σύμφωνα με το BBC, οι αντιπροσωπείες δεν αποδέχθηκαν το κείμενο που προετοίμασαν οι δύο χώρες. Ο πρόεδρος της COP31, Μουράτ Κουρούμ, δήλωσε στη συνέχεια ότι δεν πρόκειται να κατατεθεί νέο προσχέδιο, περιορίζοντας τις δυνατότητες εξεύρεσης συμβιβασμού.

Η συμβιβαστική πρόταση διανεμήθηκε στη διάρκεια της νύχτας, αλλά δεν κάλυψε τις απαιτήσεις των χωρών που ζητούν σαφή δέσμευση για την απομάκρυνση από τα ορυκτά καύσιμα. Η παράλειψη αυτή αποτέλεσε βασική αιτία της διαφωνίας, καθώς το κείμενο δεν κατονομάζει ούτε τον άνθρακα ούτε το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο.

Η υπουργός Οικολογικής Μετάβασης της Γαλλίας, Μονίκ Μπαρμπί, κατήγγειλε την απουσία σχετικής πρόβλεψης. «Μας γυρίζει πίσω» και αντιπροσωπεύει «απαράδεκτη οπισθοδρόμηση», δήλωσε για την πρόταση.

«Νομίζω ότι γυρίζουμε προς τα πίσω. Σήμερα είμαι πιο απαισιόδοξη από ό,τι ήμουν χθες», πρόσθεσε.

Ανάλογη ανησυχία εξέφρασε γερμανική πηγή, επισημαίνοντας ότι «Η κατάσταση είναι δύσκολη και το αποτέλεσμα αβέβαιο».

Την αντίθεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης διατύπωσε και ο υπουργός Περιβάλλοντος της Ιρλανδίας, Ντάραγκ Ο'Μπράιεν. Όπως εξήγησε, η Ε.Ε. δεν μπορούσε να στηρίξει την προτεινόμενη συμφωνία, μεταξύ άλλων επειδή απουσιάζει οποιαδήποτε αναφορά στα καύσιμα που αποτελούν βασική αιτία της υπερθέρμανσης του πλανήτη.

«Είναι αδιανόητο να έχουμε μια συμφωνία για το κλίμα που δεν κάνει καμία αναφορά στα ορυκτά καύσιμα, ούτε στη σταδιακή απομάκρυνση από αυτά», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Απογοήτευση εξέφρασε επίσης ο υπουργός Περιβάλλοντος της Αντίγκουα και Μπαρμπούντα, Μάικλ Τζόζεφ. Δήλωσε «πολύ απογοητευμένος από τη μορφή που παίρνει το κείμενο», διευκρινίζοντας, πάντως, ότι οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονταν.

Χωρίς συμφωνία η σύνοδος

Η COP31 έχει ξεπεράσει κατά πολλές ώρες την προγραμματισμένη ολοκλήρωσή της, χωρίς οι αντιπροσωπείες να έχουν καταλήξει σε κοινά αποδεκτή απόφαση. Αξιωματούχος της Ε.Ε. δήλωσε στο AFP ότι υπάρχει μια «πολύ πραγματική πιθανότητα» η διάσκεψη να τελειώσει χωρίς συμφωνία.

Όπως μεταδίδει το BBC, ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα ήταν εξαιρετικά σπάνιο στην ιστορία των διασκέψεων του ΟΗΕ για το κλίμα. Οι συγκρούσεις μεταξύ των χωρών αποτυπώνουν παράλληλα τις ευρύτερες γεωπολιτικές διαφορές που επηρεάζουν τις συνομιλίες.

Η προηγούμενη φορά που αντίστοιχη σύνοδος ολοκληρώθηκε χωρίς συμφωνία εγκεκριμένη από όλες τις χώρες ήταν το 2009 στην Κοπεγχάγη.

Μέσα σε αυτό το κλίμα, η Σαουδική Αραβία και η Ρωσία άσκησαν κριτική στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Μόσχα χρησιμοποίησε τον χαρακτηρισμό «πράσινο ξέπλυμα» για τις διαπραγματεύσεις, ενώ, σύμφωνα με το βρετανικό δίκτυο, οι αντιπαραθέσεις γύρω από τον πόλεμο στην Ουκρανία επηρεάζουν επίσης τις σχέσεις των αντιπροσωπειών.

Το σχέδιο που δεν εγκρίθηκε παραπέμπει στο αποτέλεσμα της COP28 στο Ντουμπάι, χωρίς να επαναλαμβάνει ρητά τη δέσμευση για τα ορυκτά καύσιμα. Το 2023, οι χώρες είχαν συμφωνήσει για πρώτη φορά σε κάλεσμα για μετάβαση προς την απομάκρυνση από αυτά.

Ακόμη ένα σημείο σύγκρουσης αποτελεί η πρόβλεψη για ταχύτερη ανάπτυξη των τεχνολογιών δέσμευσης και αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα. Πρόκειται για τεχνολογίες που υποστηρίζονται από επιχειρήσεις του πετρελαϊκού και ανθρακικού κλάδου, αλλά προκαλούν αντιδράσεις ως προς τον ρόλο τους στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.

Η δέσμευση και αποθήκευση άνθρακα αναφέρεται ως CCS, ενώ ο ευρύτερος όρος CCUS περιλαμβάνει και την αξιοποίηση του δεσμευμένου διοξειδίου του άνθρακα.