Ο Καναδάς επαναφέρει κυρώσεις σε 11 ιρανικές εταιρείες και οργανισμούς, επιχειρώντας να περιορίσει τη χρηματοδότηση των πυρηνικών και πυραυλικών προγραμμάτων της Τεχεράνης.
Την επαναφορά οικονομικών κυρώσεων σε βάρος 11 ιρανικών οντοτήτων ανακοίνωσε την Τρίτη 10 Νοεμβρίου η υπουργός Εξωτερικών του Καναδά, Ανίτα Άναντ, στο περιθώριο της συνόδου των υπουργών Εξωτερικών της G7 στο Παρίσι.
Η απόφαση της Οτάβας αποσκοπεί στον περιορισμό της πρόσβασης του Ιράν σε χρηματοδοτικούς πόρους και ευαίσθητες τεχνολογίες, που, σύμφωνα με την καναδική κυβέρνηση, χρησιμοποιούνται για την ανάπτυξη του πυρηνικού και του βαλλιστικού πυραυλικού προγράμματος της χώρας ή για τη χρηματοδότηση άλλων δραστηριοτήτων του ιρανικού καθεστώτος.
«Η θέση του Καναδά είναι αδιαμφισβήτητη: Δεν πρέπει ποτέ να επιτραπεί στο Ιράν να αποκτήσει πυρηνικό όπλο», δήλωσε η Άναντ, υπογραμμίζοντας ότι η κυβέρνησή της θα εξακολουθήσει να συνεργάζεται με τους εταίρους της G7 και τη διεθνή κοινότητα για την επίτευξη μιας συνολικής, επαληθεύσιμης και βιώσιμης συμφωνίας για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.
Στο στόχαστρο πετρελαϊκές εταιρείες και τράπεζες
Σύμφωνα με το καναδικό υπουργείο Εξωτερικών, οι κυρώσεις αφορούν επιχειρήσεις και οργανισμούς που δραστηριοποιούνται στην ενέργεια, στις τραπεζικές υπηρεσίες, στις ασφάλειες και στην παραγωγή πυρηνικών καυσίμων.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η Εθνική Εταιρεία Πετρελαίου του Ιράν (NIOC), η Εθνική Εταιρεία Δεξαμενόπλοιων (NITC) και δύο από τα μεγαλύτερα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα της χώρας, οι Bank Mellat και Bank Melli.
Στον κατάλογο βρίσκονται επίσης η Bank of Industry and Mine, η Export Development Bank of Iran, η Iran Insurance Company, καθώς και εταιρείες που συνδέονται με την προμήθεια πυρηνικών καυσίμων και τις ενεργειακές δραστηριότητες της Τεχεράνης.
Τα μέτρα απαγορεύουν συγκεκριμένες οικονομικές συναλλαγές και συναλλαγές περιουσιακών στοιχείων με τις εν λόγω οντότητες, τόσο σε πρόσωπα που βρίσκονται στον Καναδά όσο και σε Καναδούς που δραστηριοποιούνται στο εξωτερικό.
Με τον τρόπο αυτόν, η Οτάβα επιδιώκει να περιορίσει τα χρηματοπιστωτικά δίκτυα που, κατά την εκτίμησή της, υποστηρίζουν τις επίμαχες δραστηριότητες του Ιράν.
Γιατί επανέρχονται οι κυρώσεις μετά το 2016
Οι συγκεκριμένες 11 οντότητες είχαν αφαιρεθεί από τον καναδικό κατάλογο κυρώσεων το 2016, μετά τη συμφωνία του 2015 για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, γνωστή ως Κοινό Ολοκληρωμένο Σχέδιο Δράσης (JCPOA).
Η συμφωνία προέβλεπε περιορισμούς στις πυρηνικές δραστηριότητες της Τεχεράνης και διεθνείς επιθεωρήσεις, με αντάλλαγμα τη σταδιακή άρση οικονομικών περιορισμών. Η τότε απόφαση του Καναδά είχε ληφθεί σε αναγνώριση της προόδου που είχε σημειώσει το Ιράν στην εφαρμογή των δεσμεύσεών του.
Ωστόσο, η καναδική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η επανειλημμένη αδυναμία πλήρους συνεργασίας της Τεχεράνης με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) έχει εντείνει τις ανησυχίες για την εξέλιξη του πυρηνικού της προγράμματος.
Η νέα απόφαση ακολουθεί την επαναφορά των κυρώσεων του ΟΗΕ τον Σεπτέμβριο του 2025, μετά την ενεργοποίηση του σχετικού μηχανισμού από τη Γαλλία, τη Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Σύμφωνα με την Οτάβα, η επαναφορά των καναδικών περιορισμών εντάσσεται στην προσπάθεια συντονισμένης διεθνούς πίεσης, προκειμένου το Ιράν να συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις του, να αποκαταστήσει την πλήρη συνεργασία με τον ΔΟΑΕ και να επιστρέψει στις διαπραγματεύσεις.
Η ανακοίνωση πραγματοποιήθηκε ενώ βρίσκονται σε εξέλιξη διπλωματικές πρωτοβουλίες για την αποκλιμάκωση της σύγκρουσης μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, με το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης να παραμένει βασικό σημείο διαφωνίας.
Η Άναντ επανέλαβε ότι ο Καναδάς επιδιώκει μια διαρκή διπλωματική συμφωνία, η οποία θα αντιμετωπίζει τις ανησυχίες για τη διάδοση των πυρηνικών όπλων και θα ενισχύει την περιφερειακή και διεθνή ασφάλεια.
