Στο επίκεντρο της συζήτησης στη Βουλή βρέθηκε ο νέος επενδυτικός λογαριασμός ανηλίκων, με την κυβέρνηση να υπερασπίζεται το μέτρο και την αντιπολίτευση να καταγγέλλει κοινωνικές ανισότητες.
Ξεκίνησε στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή η επεξεργασία του νομοσχεδίου του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για την ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος, της αποταμίευσης και των επενδύσεων, το οποίο περιλαμβάνει φορολογικές, μισθολογικές, συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις και παρεμβάσεις κοινωνικής πολιτικής.
Η συζήτηση επικεντρώθηκε στον Ατομικό Επενδυτικό Λογαριασμό Ανηλίκων (ΑΕΛΑ), γνωστό ως παιδικό «κουμπαρά», καθώς και στη μείωση του ΦΠΑ στα προϊόντα γυναικείας υγιεινής και στις πάνες ακράτειας ενηλίκων.
Πετραλιάς: Κίνητρο αποταμίευσης και όχι επίδομα
Ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Θάνος Πετραλιάς υπογράμμισε ότι ο νέος λογαριασμός αποτελεί ένα σημαντικό κίνητρο αποταμίευσης και επένδυσης υπέρ της νέας γενιάς και δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ακόμη ένα κοινωνικό επίδομα.
Όπως εξήγησε, ο λογαριασμός ανοίγεται στο όνομα του παιδιού και όχι του γονέα, με στόχο τη δημιουργία ενός οικονομικού κεφαλαίου που θα μπορεί να αξιοποιηθεί μετά την ενηλικίωσή του, για σπουδές, επαγγελματική δραστηριότητα ή τα πρώτα βήματα της ανεξάρτητης ζωής του.
Σύμφωνα με το νομοσχέδιο, το Δημόσιο θα συνεισφέρει ποσό ίσο με τις επιλέξιμες ιδιωτικές καταβολές, με ανώτατο όριο τα 1.200 ευρώ ετησίως. Για κάθε ευρώ που κατατίθεται στον λογαριασμό, το κράτος θα προσθέτει ακόμη ένα, έως το προβλεπόμενο όριο.
Η δυνατότητα δημιουργίας του λογαριασμού αφορά παιδιά που δεν έχουν συμπληρώσει το δεύτερο έτος της ηλικίας τους, ενώ τα κεφάλαια θα επενδύονται σε επιλέξιμα χρηματοπιστωτικά προϊόντα και, κατά κανόνα, θα παραμένουν δεσμευμένα έως την ενηλικίωση του δικαιούχου.
Ο Θάνος Πετραλιάς απέρριψε την κριτική ότι το μέτρο απευθύνεται κυρίως στις οικονομικά ισχυρές οικογένειες, υποστηρίζοντας ότι το ανώτατο όριο της κρατικής συμμετοχής αποδεικνύει τον προσανατολισμό του προς τα μικρά και μεσαία εισοδήματα.
Κατά τον υφυπουργό, η πρωτοβουλία αποσκοπεί στη σταδιακή καλλιέργεια αποταμιευτικής συνείδησης, προσφέροντας στα παιδιά ένα οικονομικό απόθεμα για την έναρξη της ενήλικης ζωής τους.
Μείωση ΦΠΑ στα προϊόντα περιόδου και στις πάνες ακράτειας
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη διάταξη για τη μείωση του ΦΠΑ από το 24% στο 13% στα προϊόντα γυναικείας υγιεινής και στις πάνες ακράτειας ενηλίκων, με προβλεπόμενη εφαρμογή από την 1η Ιανουαρίου 2027.
Ο υφυπουργός σημείωσε ότι αντίστοιχα προϊόντα υπάγονται σε μειωμένο φορολογικό συντελεστή σχεδόν στο σύνολο των ευρωπαϊκών χωρών, χαρακτηρίζοντας την παρέμβαση αναγκαία.
Αναγνώρισε, ωστόσο, ότι η φορολογική ελάφρυνση δεν συνεπάγεται αυτομάτως ισόποση μείωση της τελικής τιμής για τον καταναλωτή.
«Δεν λέμε ότι θα περάσει το σύνολο στον καταναλωτή. Περιμένουμε ένα μέρος», ανέφερε, εξηγώντας ότι πρόκειται κυρίως για τυποποιημένα και εισαγόμενα προϊόντα, οι τιμές των οποίων διαμορφώνονται σε σημαντικό βαθμό στην ευρωπαϊκή αγορά.
Διαβεβαίωσε ότι θα πραγματοποιηθούν έλεγχοι, προκειμένου να διαπιστωθεί ποιο μέρος της μείωσης του ΦΠΑ μεταφέρεται στις τιμές λιανικής και να επιτευχθεί το μεγαλύτερο δυνατό όφελος για τους πολίτες.
Από την πλευρά της Νέας Δημοκρατίας, η Μαρία Συρεγγέλα τόνισε ότι οι φορολογικοί συντελεστές μειώνονται με νομοθετικές πρωτοβουλίες και όχι με συνθήματα.
Αναφερόμενη στη λεγόμενη «φτώχεια περιόδου», επισήμανε ότι πολλές γυναίκες και κορίτσια στην Ελλάδα δυσκολεύονται να καλύψουν το κόστος βασικών προϊόντων υγιεινής. Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι είχε αναδείξει το ζήτημα ήδη από το 2023, κατά τη θητεία της ως υφυπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, προτείνοντας τη συγκεκριμένη φορολογική παρέμβαση.
Για τον παιδικό «κουμπαρά», η βουλευτής της ΝΔ υποστήριξε ότι δίνεται στις οικογένειες η δυνατότητα να δημιουργήσουν σταδιακά ένα οικονομικό κεφάλαιο ασφαλείας για τα παιδιά τους.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στη διάταξη για την επαναφορά επιδόματος Χριστουγέννων στον δημόσιο τομέα, το οποίο στο κατατεθειμένο νομοσχέδιο προβλέπεται στα 500 ευρώ.
Αντιπολίτευση: Κίνδυνος διεύρυνσης των ανισοτήτων
Οι εκπρόσωποι της αντιπολίτευσης άσκησαν κριτική στη συνολική φιλοσοφία του νομοσχεδίου, υποστηρίζοντας ότι οι κυβερνητικές παρεμβάσεις επιστρέφουν στους πολίτες μόνο ένα μικρό μέρος των υπερπλεονασμάτων, τα οποία, κατά την εκτίμησή τους, έχουν δημιουργηθεί κυρίως από την έμμεση φορολογία και την ακρίβεια.
Ο εισηγητής του ΠΑΣΟΚ, Πάρις Κουκουλόπουλος, υπενθύμισε ότι αντίστοιχη πρόταση για επενδυτικό λογαριασμό ανηλίκων είχε καταθέσει πριν από οκτώ χρόνια η Φώφη Γεννηματά.
Όπως σημείωσε, η πρόταση εκείνη περιλάμβανε πρόνοια για τη συμμετοχή όλων των παιδιών, ακόμη και εκείνων των οποίων οι γονείς αδυνατούσαν να καταβάλουν χρήματα, όπως οικογένειες χαμηλόμισθων και πολυτέκνων.
Ιδιαίτερα επικριτικός εμφανίστηκε ο βουλευτής του ΚΚΕ, Χρήστος Τσοκάνης, χαρακτηρίζοντας το νομοσχέδιο «άνθρακες ο θησαυρός».
«Αφού έχει ματώσει ο ελληνικός λαός, αφού έχετε φτάσει στο σημείο να αρμέγετε, εκτός από την αγελάδα, και το βόδι, σήμερα έρχεστε να του πετάξετε δύο ψιχουλάκια, παραμονές εκλογών για να του κλείσετε τα μάτια», δήλωσε.
Ο βουλευτής του ΚΚΕ συνέδεσε την κριτική του με τις ελλείψεις προσωπικού στα ολοήμερα σχολεία, επισημαίνοντας ότι πολλοί γονείς αναγκάζονται να προσαρμόζουν τις βάρδιες εργασίας τους για να φροντίζουν τα παιδιά τους. Υποστήριξε ακόμη ότι η κυβερνητική πολιτική για την ενίσχυση των γεννήσεων δεν αντιμετωπίζει επαρκώς τις καθημερινές δυσκολίες των οικογενειών.
Ο Νίκος Παππάς, από τον ΣΥΡΙΖΑ, υποστήριξε ότι ο επενδυτικός λογαριασμός ενδέχεται να ενισχύσει τις κοινωνικές ανισότητες, καθώς η κρατική συνεισφορά προϋποθέτει τη δυνατότητα ιδιωτικής αποταμίευσης.
«Το κράτος χρησιμοποιεί τους φόρους όσων δεν μπορούν να αποταμιεύσουν, επειδή ο ΦΠΑ είναι 24%, για να επιδοτεί, διά των φόρων, αυτούς που μπορούν να αποταμιεύσουν», ανέφερε.
Ανάλογη κριτική διατύπωσε ο βουλευτής της Ελληνικής Λύσης, Στέλιος Φωτόπουλος, τονίζοντας ότι υπάρχουν οικογένειες που δεν διαθέτουν χρήματα για να καταθέσουν στον ΑΕΛΑ.
Κατά την άποψή του, ο μηχανισμός αναπαράγει τις οικονομικές διαφορές μεταξύ των γονέων, μεταφέροντάς τες και στα παιδιά τους.
Ο Ανδρέας Βορύλλας, από τη ΝΙΚΗ, πρότεινε την καθιέρωση δημόσιας εισφοράς για τα παιδιά νοικοκυριών χαμηλού εισοδήματος, καθώς και κρατικής συμμετοχής κατά 50% για τις πολύτεκνες οικογένειες.
«Διαφορετικά, η πολιτεία κινδυνεύει να επιδοτήσει περισσότερο την αποταμιευτική δυνατότητα που ήδη υπάρχει», προειδοποίησε.
Τέλος, ο βουλευτής της Πλεύσης Ελευθερίας, Αλέξανδρος Καζαμίας, υποστήριξε ότι η κυβέρνηση αφαιρεί από τα νοικοκυριά, μέσω της φορολογίας, τριπλάσια ποσά από εκείνα που επιστρέφει με τις προτεινόμενες παρεμβάσεις. Πρόσθεσε ότι οι οικονομικές ενισχύσεις υπολείπονται σημαντικά των επιβαρύνσεων που, κατά την εκτίμησή του, έχει προκαλέσει ο πληθωρισμός.
Η κοινοβουλευτική αντιπαράθεση επικεντρώθηκε έτσι στο κατά πόσο ο Ατομικός Επενδυτικός Λογαριασμός Ανηλίκων μπορεί να προσφέρει ουσιαστική στήριξη στη νέα γενιά ή εάν απαιτούνται πρόσθετες προβλέψεις για τις οικογένειες που δεν διαθέτουν αποταμιευτική δυνατότητα.
